Σε μια νέα, μεγάλης κλίμακας επιχείρηση κατά των ρωσικών ενεργειακών υποδομών προχώρησαν οι ουκρανικές δυνάμεις τα ξημερώματα της Κυριακής, 3 Μαΐου 2026, στοχεύοντας το στρατηγικής σημασίας λιμάνι του Πριμόρσκ στη Βαλτική Θάλασσα. Η επίθεση, η οποία περιελάμβανε δεκάδες μη επανδρωμένα αεροσκάφη (drones), προκάλεσε πυρκαγιές σε εγκαταστάσεις φόρτωσης πετρελαίου, ενώ παράλληλα σημειώθηκαν πλήγματα κατά δεξαμενόπλοιων του ρωσικού «σκιώδους στόλου» στη Μαύρη Θάλασσα αλλά και εναντίον μιας ρωσικής Πυραυλάκατου με το όνομα KARAKURT, φορέα ρωσικών πυραύλων cruise “KALIBR”, κλιμακώνοντας την πίεση στην οικονομία της Μόσχας.
Το χρονικό της επίθεσης στη Βαλτική
Ο Ρόμπερτ «Magyar» Μπρόβντι, διοικητής των Δυνάμεων Μη Επανδρωμένων Συστημάτων της Ουκρανίας, επιβεβαίωσε την επιχείρηση μέσω ανάρτησής του στο Telegram, κάνοντας λόγο για έναν «πύρινο χαιρετισμό» προς το Πριμόρσκ. Σύμφωνα με τον ίδιο, η κοινή επιχείρηση των ενόπλων Δυνάμεων της Ουκρανίας είχε ως στόχο βασικούς τερματικούς σταθμούς φόρτωσης πετρελαίου, συστήματα αεράμυνας, σταθμούς ραντάρ και σημεία προσωρινής στάθμευσης ρωσικών στρατευμάτων.
Από την πλευρά του, ο Ρώσος κυβερνήτης της Περιφέρειας Λένινγκραντ, Αλεξάντερ Ντροζντένκο, υποστήριξε ότι περισσότερα από 60 drones καταρρίφθηκαν πάνω από την περιοχή κατά τη διάρκεια της νύχτας. Ο ίδιος παραδέχθηκε ότι ξέσπασε πυρκαγιά στο λιμάνι του Πριμόρσκ, η οποία ωστόσο κατασβέστηκε, τονίζοντας ότι «δεν καταγράφηκε διαρροή πετρελαίου». Το ρωσικό Υπουργείο Άμυνας προχώρησε σε έναν ακόμη πιο εντυπωσιακό ισχυρισμό, δηλώνοντας ότι συνολικά 334 ουκρανικά drones αναχαιτίστηκαν σε διάφορες περιοχές.
Ωστόσο, ανεξάρτητες πηγές και αναλύσεις OSINT από το κανάλι ASTRA, επικαλούμενες δεδομένα από την υπηρεσία παρακολούθησης πυρκαγιών FIRMS της NASA, επιβεβαίωσαν την ύπαρξη εστιών φωτιάς εντός του λιμένα. Οι αναφορές δείχνουν ότι ενδέχεται να έχουν πληγεί μια προβλήτα φόρτωσης πετρελαίου και ένα σύστημα αεράμυνας τύπου Pantsir.
Χτυπήματα στη Μαύρη Θάλασσα και τον «σκιώδη στόλο»
Η ουκρανική δραστηριότητα δεν περιορίστηκε στον Βορρά. Ο Πρόεδρος της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, ανακοίνωσε ότι οι ουκρανικές δυνάμεις έπληξαν δύο δεξαμενόπλοια του «σκιώδους στόλου» (shadow fleet) της Ρωσίας. Τα πλοία αυτά εντοπίστηκαν στα ύδατα κοντά στην είσοδο του λιμανιού του Νοβοροσίσκ στη Μαύρη Θάλασσα.
Η στόχευση του σκιώδους στόλου αποτελεί μια νέα τακτική της περιόδου 2025-2026, καθώς αυτά τα πλοία χρησιμοποιούνται από τη Μόσχα για την παράκαμψη των διεθνών κυρώσεων και του πλαφόν στις τιμές του πετρελαίου. Η εξουδετέρωση ή η παρεμπόδιση της δραστηριότητάς τους θεωρείται κρίσιμη για τη μείωση των εσόδων που χρηματοδοτούν τις πολεμικές επιχειρήσεις.
Στρατηγική αποδυνάμωση των ρωσικών εξαγωγών
Το πλήγμα στο Πριμόρσκ είναι ιδιαίτερα επώδυνο για τη ρωσική οικονομία. Μαζί με το λιμάνι του Ουστ-Λούγκα, το Πριμόρσκ διαχειρίζεται το 44% των συνολικών εξαγωγών ρωσικού πετρελαίου. Αποτελεί το κύριο σημείο φόρτωσης για το αργό πετρέλαιο τύπου Urals και για ντίζελ υψηλής ποιότητας, με συνολική χωρητικότητα που φτάνει το ένα εκατομμύριο βαρέλια ημερησίως.
Σύμφωνα με στοιχεία του Bloomberg, οι ουκρανικές επιθέσεις σε ρωσικές πετρελαϊκές υποδομές έφτασαν στο υψηλότερο επίπεδο από τον Δεκέμβριο του 2025. Μόνο τον Απρίλιο του 2026 καταγράφηκαν τουλάχιστον 21 πλήγματα σε διυλιστήρια, λιμενικές εγκαταστάσεις και αγωγούς. Η αναλυτική εταιρεία OilX εκτιμά ότι αυτές οι επιθέσεις έχουν μειώσει τη μέση επεξεργασία αργού στα ρωσικά διυλιστήρια στα 4,69 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα, το χαμηλότερο επίπεδο που έχει καταγραφεί από τον Δεκέμβριο του 2009.
Η τεχνολογική υπεροχή των drones
Η αποτελεσματικότητα αυτών των επιθέσεων αποδίδεται σε μεγάλο βαθμό στην εξέλιξη της τεχνολογίας των drones. Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στο drone Molniya, το οποίο έκανε την εμφάνισή του το 2024 και πλέον κυριαρχεί στους αιθέρες. Το συγκεκριμένο σύστημα έχει τη δυνατότητα:
- Να μεταφέρει 5 έως 10 φορές περισσότερα εκρηκτικά από τα τυπικά FPV drones.
- Να πλήττει στόχους σε αποστάσεις έως και 50 χιλιομέτρων (ή και περισσότερο σε τροποποιημένες εκδόσεις μεγάλου βεληνεκούς).
- Να λειτουργεί σε ευρύ φάσμα συχνοτήτων, καθιστώντας τα ρωσικά συστήματα ηλεκτρονικού πολέμου (EW) λιγότερο αποτελεσματικά και ενεργοβόρα.
Η συστηματική στόχευση των ρωσικών μετόπισθεν αναγκάζει τη Μόσχα να αναδιατάξει τις δυνάμεις της, αποσπώντας κρίσιμα συστήματα αεράμυνας από το μέτωπο για την προστασία των οικονομικών της πηγών.
