Η αμερικανική εταιρεία εκτοξεύσεων Stoke Space εξασφάλισε δέσμευση υπό όρους για δάνειο 150 εκατ. δολαρίων από το Γραφείο Στρατηγικού Κεφαλαίου (Office of Strategic Capital, OSC) του Υπουργείου Πολέμου των ΗΠΑ. Τη συμφωνία ανακοίνωσε το υπουργείο τη Δευτέρα 26 Οκτωβρίου. Με τα χρήματα η εταιρεία, που αναπτύσσει πλήρως επαναχρησιμοποιήσιμους πυραύλους, θα κατασκευάσει δεύτερη εξέδρα εκτόξευσης στον Σταθμό Διαστημικής Δύναμης του Ακρωτηρίου Κανάβεραλ, στη Φλόριντα.
Στόχος της χρηματοδότησης είναι η αξιόπιστη πρόσβαση στο Διάστημα με υψηλή συχνότητα εκτοξεύσεων. Το δάνειο θα συνδυαστεί με ιδιωτικά κεφάλαια για την κατασκευή της εξέδρας. Επειδή πρόκειται για δέσμευση υπό όρους, το δάνειο οριστικοποιείται μόνο όταν η Stoke καλύψει μια σειρά από χρηματοοικονομικές, νομικές και τεχνικές προϋποθέσεις και ολοκληρωθεί ο έλεγχος δέουσας επιμέλειας.
«Με την επέκταση της εγχώριας δυναμικότητας σε εγκαταστάσεις εκτόξευσης, η επένδυση αυτή επιτρέπει στους παρόχους υπηρεσιών εκτόξευσης να εξασφαλίζουν στους εμπορικούς και αμυντικούς εταίρους μας αξιόπιστη πρόσβαση στο Διάστημα με υψηλή συχνότητα», δήλωσε ο διευθυντής του OSC Ντέιβιντ Λορτς. Ο ανώτερος γενικός διευθυντής επενδύσεων του γραφείου Τζόρνταν Σίμπολντ πρόσθεσε ότι οι νέες υποδομές εκτόξευσης θα «ενισχύσουν τη συνολική δυναμικότητα και την ανθεκτικότητα της εμπορικής διαστημικής βιομηχανικής βάσης».
Η νέα εξέδρα προορίζεται για τον Nova Block 2, τη μεγαλύτερη εκδοχή του πυραύλου της εταιρείας. Ο Block 2 θα μεταφέρει 15 μετρικούς τόνους σε χαμηλή γήινη τροχιά, με κάλυμμα φορτίου (fairing) διαμέτρου 5 μέτρων, και η πρώτη του εκτόξευση τοποθετείται το 2029. Πριν από αυτόν θα πετάξει ο μικρότερος Nova Pathfinder, με πρώτη τροχιακή αποστολή στις αρχές του 2027 από την υπάρχουσα εξέδρα της εταιρείας, το Space Launch Complex 14 (SLC-14). Στην πρώτη πτήση θα μεταφερθούν η αποστολή Autonomy-1 της AstroForge και φορτίο της Celestis, ενώ η Stoke σχεδιάζει πολλές αποστολές του Pathfinder μέσα στο 2027 και το 2028.
Το SLC-14 έχει ιστορία: από εκεί εκτοξεύθηκε στις 20 Φεβρουαρίου 1962 ο Τζον Γκλεν με την αποστολή Mercury-Atlas 6 και έγινε ο πρώτος Αμερικανός σε τροχιά γύρω από τη Γη. Η Space Launch Delta 45 παραχώρησε το συγκρότημα στη Stoke τον Μάρτιο του 2023.
Στον Nova και τα δύο στάδια είναι σχεδιασμένα να επιστρέφουν και να ξαναπετούν. Το πρώτο στάδιο κινείται με κινητήρες Zenith πλήρους ροής με κλιμακωτή καύση, ενώ το δεύτερο φέρει τον κινητήρα Andromeda και μεταλλική θερμική ασπίδα επανεισόδου που ψύχεται ενεργά. Η εταιρεία ιδρύθηκε το 2019 από τους Άντι Λάπσα και Τομ Φέλντμαν, πρώην στελέχη της Blue Origin, απασχολεί περίπου 400 άτομα και έχει έδρα στο Κεντ της πολιτείας Ουάσιγκτον. Το 2025 η Διαστημική Δύναμη την είχε εντάξει στους παρόχους που μπορούν να διεκδικήσουν αποστολές εθνικής ασφάλειας, στη Lane 1 της τρίτης φάσης του προγράμματος, αλλά προσφορές μπορεί να καταθέσει μόνο μετά από μια επιτυχημένη τροχιακή πτήση, σημειώνει το GeekWire.
Η δέσμευση του Πενταγώνου έρχεται λιγότερο από δύο μήνες μετά τη χρηματοδότηση Series E ύψους 1 δισ. δολαρίων, που ανακοίνωσε η Stoke στις 8 Σεπτεμβρίου, με επικεφαλής τις Point72 Ventures και Spark Capital. Με αυτήν τα συνολικά κεφάλαια της εταιρείας έφτασαν τα 2,3 δισ. δολάρια. «Κάθε ώριμο σύστημα μεταφορών είναι χτισμένο γύρω από πλήρως επαναχρησιμοποιήσιμα οχήματα», είχε δηλώσει τότε ο Λάπσα.
Το OSC συστάθηκε το 2022 για να φέρνει ιδιωτικές επενδύσεις σε τεχνολογίες κρίσιμες για την εθνική ασφάλεια και από το 2023 έχει την αρμοδιότητα να χορηγεί δάνεια και εγγυήσεις δανείων. Οι εκτοξεύσεις στο Διάστημα είναι μία από τις κατηγορίες τεχνολογίας που στηρίζει. Τον Οκτώβριο το γραφείο είχε υπογράψει αντίστοιχη δέσμευση 80 εκατ. δολαρίων με την Antheia. Η Διαστημική Δύναμη στρέφεται και αυτή στην εμπορική βιομηχανία, όπως έδειξαν οι έξι συμφωνίες CASR για εμπορική εφεδρεία, ενώ στις 22 Οκτωβρίου το υπουργείο οριστικοποίησε με τη Lockheed Martin τη δεκαετή συμφωνία-πλαίσιο για το F-35, που εξασφαλίζει 7 δισ. δολάρια ιδιωτικών επενδύσεων.
