Οι ομοσπονδιακές δυνάμεις της Αιθιοπίας και συμμαχικές πολιτοφυλακές ελέγχουν από το Σαββατοκύριακο τη Μεκέλε, πρωτεύουσα της περιφέρειας Τιγκράι, από την οποία αποχώρησε το Λαϊκό Απελευθερωτικό Μέτωπο του Τιγκράι (TPLF). Η πόλη ήταν έδρα της περιφερειακής διοίκησης που ελέγχει η συμμαχία αντιπολιτευόμενων ένοπλων οργανώσεων υπό το TPLF, η οποία στις 23 Σεπτεμβρίου εξαπέλυσε μεγάλη επίθεση κατά του αιθιοπικού στρατού. Την Κυριακή 4 Οκτωβρίου, οι ηγέτες της Αιγύπτου, της Ερυθραίας, της Σομαλίας και του Σουδάν ζήτησαν με κοινή διακήρυξη πολιτικές λύσεις στις συγκρούσεις της περιοχής.
Μαχητές της φιλοκυβερνητικής πολιτοφυλακής «Δυνάμεις Ειρήνης του Τιγκράι» μπήκαν στο κέντρο της πόλης το απόγευμα του Σαββάτου και ακολούθησε ο αιθιοπικός στρατός, μετέδωσε το Reuters επικαλούμενο πηγή προσκείμενη στην πολιτοφυλακή. Ότι η Μεκέλε βρίσκεται υπό κυβερνητικό έλεγχο επιβεβαίωσαν στο πρακτορείο ένας εργαζόμενος σε ανθρωπιστική οργάνωση και ένας κάτοικος. Το γραφείο του πρωθυπουργού δεν είχε σχολιάσει.
Το TPLF ανακοίνωσε στο Facebook ότι υποχώρησε από την πρωτεύουσα και ότι η περιφερειακή κυβέρνηση «μεταφέρεται προσωρινά εκτός Μεκέλε και θα λειτουργεί από αλλού». Παρουσίασε την αποχώρηση ως απόφαση για να αποφευχθούν νέες καταστροφές στην πόλη και άφησε να εννοηθεί ότι οι δυνάμεις του θα συνεχίσουν να μάχονται από άλλες θέσεις.
Νέα προσωρινή διοίκηση στο Τιγκράι
Ο πρώην επικεφαλής της Προσωρινής Διοίκησης του Τιγκράι Αμπραχάμ Μπελάι δήλωσε την Κυριακή στο αιθιοπικό δίκτυο Fana ότι ετοιμάζεται νέα προσωρινή διοίκηση για την περιφέρεια, με στόχο να γίνουν περιφερειακές εκλογές μέσα σε λίγους μήνες. «Εργαζόμαστε για μια νέα διοικητική δομή που θα επιτρέψει στον λαό του Τιγκράι να αυτοκυβερνηθεί», είπε, όπως μετέδωσε το Al Jazeera.
Οι μάχες είναι οι σοβαρότερες από τον πόλεμο του 2020-2022, που τερματίστηκε με τη συμφωνία της Πρετόρια τον Νοέμβριο του 2022. Τον Ιούλιο το TPLF είχε δηλώσει ότι η συμφωνία έχει ουσιαστικά καταρρεύσει, κατηγορώντας την ομοσπονδιακή κυβέρνηση ότι δεν εφάρμοσε βασικές προβλέψεις της, κάτι που η Αντίς Αμπέμπα απέρριψε. Το TPLF μετέχει σήμερα σε συμμαχία επτά ένοπλων οργανώσεων από διάφορες περιοχές της χώρας και οι συγκρούσεις έχουν επεκταθεί στην περιφέρεια Αφάρ. Την περασμένη εβδομάδα ακούστηκαν εκρήξεις και στην Αντίς Αμπέμπα, μεταξύ άλλων κοντά στο αρχηγείο του στρατού, κατά διπλωματικές πηγές· πηγή της συμμαχίας ισχυρίστηκε ότι επρόκειτο για πλήγματα με drones, κάτι που δεν έχει επιβεβαιωθεί.
Κοινή διακήρυξη τεσσάρων ηγετών στην Αίγυπτο
Η Αιθιοπία κατηγορεί την Ερυθραία, το Σουδάν και την Αίγυπτο ότι στηρίζουν τη συμμαχία, κάτι που οι τρεις χώρες αρνούνται, και την περασμένη εβδομάδα η Αντίς Αμπέμπα και η Ασμάρα διέκοψαν τις διπλωματικές τους σχέσεις. Την Κυριακή, ο Αιγύπτιος πρόεδρος Αμπντέλ Φατάχ αλ Σίσι, ο πρόεδρος της Ερυθραίας Ισαΐας Αφεβέρκι, ο πρόεδρος της Σομαλίας Χασάν Σεΐχ Μοχαμούντ και ο αρχηγός του σουδανικού στρατού Αμπντέλ Φατάχ αλ Μπουρχάν συναντήθηκαν στο Νέο Αλαμέιν της Αιγύπτου.
Η διακήρυξή τους αναφέρει ότι ο έλεγχος της Ερυθράς Θάλασσας πρέπει να παραμείνει στα παράκτια κράτη, την ώρα που η περίκλειστη Αιθιοπία επιδιώκει πρόσβαση στη θάλασσα, και προειδοποιεί για «μονομερή μέτρα» σε βάρος των κρατών στα κατάντη του Νείλου. Στηρίζει επίσης την κυβέρνηση του Σουδάν που ελέγχει ο στρατός και ζητά πολιτική διαδικασία υπό τα σουδανικά κόμματα. Ο Σίσι είπε ότι οι διασυνοριακές προκλήσεις απαιτούν «διάλογο, όχι αντιπαράθεση».
Ο υπουργός Πληροφοριών της Ερυθραίας Γεμάνε Γκεμπρεμεσκέλ έγραψε την Κυριακή στο X ότι η Αντίς Αμπέμπα επιχειρεί να δημιουργήσει πρόσχημα για επίθεση κατά της χώρας του. Η αιθιοπική κυβέρνηση δηλώνει ότι επιδιώκει να αποκαταστήσει την ομοσπονδιακή εξουσία στο Τιγκράι και να συγκροτήσει νέα περιφερειακή διοίκηση, ενώ το TPLF ότι θα συνεχίσει τον αγώνα από αλλού.
