Η Τουρκία επιδιώκει συμφωνία για να σταματήσουν οι επιθέσεις κατά εμπορικών πλοίων στη Μαύρη Θάλασσα, και Ρωσία και Ουκρανία εξετάζουν τουρκικό σχέδιο που θα επεκτείνει την προστασία πέρα από τα φορτία σιτηρών. Σύμφωνα με την Hürriyet, που επικαλείται τουρκικά δημοσιεύματα, το προτεινόμενο μορατόριουμ βασίζεται στην παλαιότερη συμφωνία για τα σιτηρά, αλλά θα καλύπτει όλα τα πολιτικά εμπορικά πλοία.
Από τον Ιανουάριο έχουν δεχθεί επίθεση στη Μαύρη Θάλασσα 73 εμπορικά πλοία, από τα οποία τα 52 συνδέονται με την Τουρκία. Η εφαρμογή του σχεδίου εξαρτάται από τη συμφωνία Μόσχας και Κιέβου, και οι διαβουλεύσεις συνεχίζονται.
Δύο διάδρομοι προς τον Βόσπορο
Σύμφωνα με την πρόταση, όπως έχει δημοσιευθεί, τα ουκρανικά πλοία θα ακολουθούν τις ακτές της Ρουμανίας και της Βουλγαρίας προς τον Βόσπορο, ενώ τα ρωσικά θα κινούνται κατά μήκος των ακτών της Γεωργίας και της Τουρκίας. Η Ουκρανία φέρεται να έχει θέσει επιφυλάξεις για τα φορτία διπλής χρήσης, όπως το σιδηρομετάλλευμα.
Οι επιθέσεις έχουν φτάσει και σε ύδατα κρατών-μελών του ΝΑΤΟ. Στις 5 Οκτωβρίου πλοίο με ουκρανικά σιτηρά βυθίστηκε στην ΑΟΖ της Ρουμανίας με δύο νεκρούς, ενώ την ίδια περίοδο drones έπληξαν δύο εμπορικά πλοία στην ΑΟΖ της Βουλγαρίας.
Φιντάν: «Όχι νέο μέτωπο»
Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν προειδοποίησε στις 8 Οκτωβρίου ότι οι αυξανόμενες επιθέσεις κατά πολιτικών πλοίων απειλούν ζωές, περιουσίες, τη ναυσιπλοΐα και το περιβάλλον. «Δεν πρέπει ποτέ να επιτρέψουμε η Μαύρη Θάλασσα να γίνει νέο μέτωπο της σύγκρουσης», είπε σε συνέντευξη Τύπου στην Άγκυρα. Ανέφερε ότι η Τουρκία έχει προειδοποιήσει και τις δύο πλευρές και έχει καταθέσει προτάσεις, και ότι ανάμεσα στα πλοία που χτυπήθηκαν υπάρχουν πλοία με τουρκική σημαία, τουρκικής ιδιοκτησίας ή με Τούρκους ναυτικούς.
Το θέμα έθεσε και ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στον Βλαντιμίρ Πούτιν, σε τηλεφωνική επικοινωνία στις 7 Οκτωβρίου. Σύμφωνα με τη Διεύθυνση Επικοινωνίας της τουρκικής Προεδρίας, όπως μεταδίδει το TRT World, ο Ερντογάν τόνισε τη σημασία της ασφαλούς ναυσιπλοΐας στη Μαύρη Θάλασσα και επανέλαβε ότι η Άγκυρα είναι έτοιμη να βοηθήσει να αποκατασταθούν οι απευθείας επαφές Ρωσίας και Ουκρανίας. Ο Ερντογάν είχε συζητήσει το ζήτημα και με τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι στη Νέα Υόρκη στις 23 Σεπτεμβρίου. Η Τουρκία, που ελέγχει τα Στενά με βάση τη Συνθήκη του Μοντρέ, επιχειρεί έτσι να παίξει ξανά τον ρόλο του διαμεσολαβητή που είχε στη συμφωνία για τα σιτηρά του 2022.
