Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δημιουργεί ειδικό Γραφείο Κυρώσεων της ΕΕ (EU Sanctions Office), το οποίο θα συγκεντρώνει σε μία δομή την τεχνογνωσία της Κομισιόν για όλο τον κύκλο των κυρώσεων, από τον σχεδιασμό των μέτρων έως την εφαρμογή, την επιβολή και την καταπολέμηση της παράκαμψής τους, καθώς και την επαφή με τρίτες χώρες. Η απόφαση ανακοινώθηκε την Τετάρτη 18 Νοεμβρίου, μαζί με τον διορισμό του Σουηδού διπλωμάτη Λαρς Ντάνιελσον (Lars Danielsson) ως νέου Ειδικού Απεσταλμένου της ΕΕ για την Εφαρμογή των Κυρώσεων. Το νέο γραφείο αφορά όλα τα καθεστώτα κυρώσεων της Ένωσης, με έμφαση σε αυτά κατά της Ρωσίας και της Λευκορωσίας, αλλά και κατά του Ιράν, της Βόρειας Κορέας και της Συρίας, καθώς και τα μέτρα για τις υβριδικές απειλές και το οργανωμένο έγκλημα.
Η Κομισιόν συνδέει άμεσα την αλλαγή με τον πόλεμο στην Ουκρανία. Από την αρχή της ρωσικής εισβολής, η ΕΕ έχει εγκρίνει 21 πακέτα κυρώσεων κατά της Μόσχας, με τελευταίο το 21ο πακέτο κυρώσεων. Η κλίμακα και η πολυπλοκότητα των μέτρων, εξηγεί η Επιτροπή, έδειξαν ότι χρειάζεται καλύτερος συντονισμός, στενότερη συνεργασία με τα κράτη-μέλη και βαθύτερη επαφή με τους διεθνείς εταίρους. Το γραφείο θα δίνει στα κράτη-μέλη ταχύτερες οδηγίες συμμόρφωσης, θα μοιράζεται δεδομένα και θα κάνει οικονομική και τεχνική ανάλυση, ώστε οι κυρώσεις να εφαρμόζονται και να επιβάλλονται με τον ίδιο τρόπο σε όλη την Ένωση.
«Οι κυρώσεις της ΕΕ είναι κεντρικό μέρος της απάντησής μας στον επιθετικό πόλεμο της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας. Με κάθε πακέτο διαβρώνουμε τα θεμέλια της ρωσικής πολεμικής οικονομίας», δήλωσε η πρόεδρος της Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν. Πρόσθεσε ότι, για να είναι αποτελεσματικά, τα μέτρα πρέπει να εφαρμόζονται πλήρως, να επιβάλλονται αυστηρά και να προστατεύονται από την παράκαμψη. Η Επίτροπος Χρηματοπιστωτικών Υπηρεσιών Μαρία Λουίς Αλμπουκέρκε (Maria Luís Albuquerque) σημείωσε ότι «οι κυρώσεις είναι τόσο αποτελεσματικές όσο η ικανότητά μας να τις εφαρμόζουμε και να τις επιβάλλουμε», και υποσχέθηκε να κλείσουν τα «παραθυράκια».
Το Γραφείο Κυρώσεων θα λειτουργεί μέσα στη Γενική Γραμματεία της Επιτροπής, υπό την πολιτική ευθύνη της Επιτρόπου Αλμπουκέρκε. Θα συγκεντρώσει εμπειρογνώμονες από τη Γενική Γραμματεία, τις Γενικές Διευθύνσεις Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας, Χρηματοπιστωτικών Υπηρεσιών και Ένωσης Κεφαλαιαγορών (DG FISMA), Εμπορίου (DG TRADE) και Φορολογίας και Τελωνειακής Ένωσης (DG TAXUD), την Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Καταπολέμησης της Απάτης (OLAF) και άλλες υπηρεσίες. Οι αλλαγές τίθενται σε ισχύ στις 16 Ιανουαρίου 2027.
Κεντρικό ρόλο στο νέο σχήμα θα έχει ο Ειδικός Απεσταλμένος, ο οποίος συνομιλεί με τρίτες χώρες για να περιορίσει τον κίνδυνο να παρακάμπτονται οι κυρώσεις μέσω εναλλακτικών εμπορικών διαδρομών, χρηματοπιστωτικών καναλιών ή δικτύων προμηθειών. Ο κ. Ντάνιελσον θα αναλάβει στις 6 Φεβρουαρίου 2027, όταν λήγει η θητεία του νυν απεσταλμένου Ντέιβιντ Ο’Σάλιβαν (David O’Sullivan). Ο Σουηδός διπλωμάτης έχει διατελέσει υφυπουργός για Διεθνείς και Ευρωπαϊκές Υποθέσεις στο γραφείο του Σουηδού πρωθυπουργού και πρέσβης και μόνιμος αντιπρόσωπος της Σουηδίας στην ΕΕ από το 2016 έως το 2023. Ο απεσταλμένος θα υπάγεται στον Γενικό Γραμματέα της Επιτροπής, με άμεση αναφορά στην Αλμπουκέρκε, και το γραφείο θα αναλαμβάνει την προετοιμασία, τη διεξαγωγή και την παρακολούθηση των αποστολών του, καθώς και τη διοικητική και υλικοτεχνική υποστήριξή τους. Την ίδια ημέρα η Κομισιόν πρότεινε νέο δάνειο 45 δισ. ευρώ για την Ουκρανία το 2027.




