Ισχυρές πιέσεις δέχεται η τουρκική χρηματιστηριακή αγορά, καθώς η απότομη υποχώρηση του Borsa Istanbul και η κρίση ρευστότητας σε επενδυτικά κεφάλαια φέρνουν στο προσκήνιο σοβαρές ανησυχίες για τη σταθερότητα και τη διαφάνεια τμημάτων του χρηματοπιστωτικού συστήματος της Τουρκίας.
Ο δείκτης BIST 100 υποχώρησε περισσότερο από 5% στις 16 Σεπτεμβρίου, καθώς επενδυτές απέσυραν περίπου 1 δισ. δολάρια από μετοχικά funds, σύμφωνα με τους Financial Times. Η πίεση εντάθηκε όταν η Pusula Portföy, ένας από τους σημαντικούς διαχειριστές κεφαλαίων της χώρας, γνωστοποίησε ότι ορισμένα funds της αντιμετώπισαν αδυναμία εξυπηρέτησης αιτημάτων εξαγοράς μεριδίων.
Ακόμα, η τουρκική Capital Markets Board υπέβαλε ποινικές καταγγελίες εναντίον 38 προσώπων για ύποπτες συναλλαγές και πιθανή χειραγώγηση μετοχών, επιβάλλοντας παράλληλα διετείς απαγορεύσεις χρηματιστηριακών συναλλαγών. Η έρευνα αφορά μεταξύ άλλων τις εταιρείες Katilimevim, Gündoğdu Gıda και Destek Finans Faktoring, των οποίων οι μετοχές είχαν καταγράψει εξαιρετικά μεγάλες αποδόσεις μέσα στο 2026.
Οι Financial Times αναφέρουν ότι οι τουρκικές αρχές επιχειρούν πλέον να περιορίσουν τις συνέπειες της αναταραχής, έχοντας παγώσει συναλλαγές σε funds επτά εταιρειών διαχείρισης, ενώ περίπου 130 επενδυτικά κεφάλαια οδηγούνται σε εκκαθάριση. Παράλληλα, η κεντρική τράπεζα χαλάρωσε ορισμένους περιορισμούς ρευστότητας σε λίρες, σε μια προσπάθεια να αποτραπούν αναγκαστικές πωλήσεις περιουσιακών στοιχείων που θα μπορούσαν να εντείνουν την πτώση.
Η εικόνα παραπέμπει σε ένα σύστημα όπου ορισμένα funds είχαν συγκεντρώσει σημαντικές θέσεις σε μετοχές χαμηλής εμπορευσιμότητας, δημιουργώντας έντονα ανοδικές αποτιμήσεις. Όταν όμως οι επενδυτές άρχισαν να ζητούν τα χρήματά τους πίσω, η περιορισμένη ρευστότητα αποκάλυψε τις αδυναμίες του μοντέλου και προκάλεσε αλυσιδωτές πιέσεις.
Την ίδια στιγμή, σχεδόν παράλληλα με την αναταραχή στις αγορές, η Άγκυρα επαναφέρει σε υψηλούς τόνους ζητήματα που αφορούν την Ελλάδα, το Αιγαίο, τα νησιά και την Κύπρο, εντείνοντας μια ήδη επιβαρυμένη δημόσια αντιπαράθεση.
Το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών έχει επανειλημμένα υποστηρίξει ότι νησιά του Ανατολικού Αιγαίου και τα Δωδεκάνησα υπόκεινται σε καθεστώς αποστρατιωτικοποίησης, θέση την οποία η Αθήνα αμφισβητεί ως προς την ερμηνεία και την εφαρμογή των σχετικών διεθνών συνθηκών. Τον Μάρτιο του 2026, η τουρκική διπλωματία χαρακτήρισε μάλιστα «αδιαπραγμάτευτο» το καθεστώς που θεωρεί ότι απορρέει από τις Συνθήκες της Λωζάνης και των Παρισίων.
Μόλις στις 14 Σεπτεμβρίου, το τουρκικό ΥΠΕΞ εξέδωσε νέα ιδιαίτερα επιθετική ανακοίνωση κατά ελληνικών τοποθετήσεων για τη Μικρασιατική Εκστρατεία, καλώντας την ελληνική πλευρά να επιδείξει «σοβαρότητα και κοινή λογική» και επαναφέροντας ιστορικές κατηγορίες κατά της Ελλάδας.
Η χρονική σύμπτωση της χρηματιστηριακής αναταραχής με την όξυνση της ελληνοτουρκικής ρητορικής είναι αξιοσημείωτη, αρκεί για να αποδείξει ότι η κυβέρνηση του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν χρησιμοποιεί συνειδητά τα ελληνοτουρκικά ως μηχανισμό αντιπερισπασμού από τις εσωτερικές οικονομικές πιέσεις.
