Διπλωματικό «φρένο» στη σεναριολογία περί αλλαγής στάσης στο Κυπριακό βάζει επίσημα η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Σομαλίας, ξεκαθαρίζοντας ότι η εξωτερική της πολιτική απέναντι στη Λευκωσία παραμένει σταθερή, αμετάβλητη και απόλυτα ευθυγραμμισμένη με το Διεθνές Δίκαιο.
Με επίσημη ανακοίνωση του Υπουργείου Εξωτερικών και Διεθνούς Συνεργασίας της Σομαλίας από το Μογκαντίσου, η κυβέρνηση της αφρικανικής χώρας τοποθετήθηκε δημόσια κατά αναρτήσεων και δημοσιευμάτων που προκάλεσαν συζητήσεις στα διεθνή διπλωματικά κανάλια. Η σομαλική διπλωματία υπογράμμισε με τον πλέον κατηγορηματικό τρόπο ότι δεν υπάρχει καμία πρόθεση ή απόφαση για αναγνώριση του ψευδοκράτους στα κατεχόμενα.
Η κρίση πυροδοτήθηκε στις 17 Αυγούστου 2026, όταν ο νέος Πρόεδρος της Βουλής της Σομαλίας, Αμπντουλκαντίρ Μοχάμεντ Νουρ (Abdulkadir Mohamed Nur), προέβη σε μια αμφιλεγόμενη ανάρτηση στην πλατφόρμα X. Ο Νουρ εξέφρασε τις θερμές ευχαριστίες του προς τον Ζίγια Οζτούρκλερ (Dr. Ziya Öztürkler), αποκαλώντας τον «Πρόεδρο της Βουλής της Τουρκικής Δημοκρατίας της Βόρειας Κύπρου», με αφορμή συγχαρητήρια επιστολή που έλαβε για την εκλογή του. Η δημόσια αυτή αναφορά από θεσμικό παράγοντα του Μογκαντίσου προκάλεσε άμεση κινητοποίηση και προβληματισμό στους διπλωματικούς κύκλους της Λευκωσίας.
Προβληματισμός που οδήγησε σε κρούση από την Κύπρο και σε διορθωτική κίνηση από τη Σομαλική κυβέρνηση. Όπως αναφέρεται χαρακτηριστικά στο επίσημο ανακοινωθέν του ΥΠΕΞ της Σομαλίας, «η θέση της Σομαλίας στο ζήτημα της Κύπρου παραμένει αμετάβλητη και συνεχίζει να καθοδηγείται από τον Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών και τις σχετικές αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ». Παράλληλα, το Μογκαντίσου επαναβεβαιώνει τον πλήρη σεβασμό του στην κυριαρχία, την ανεξαρτησία, την ενότητα και την εδαφική ακεραιότητα της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Η αναφορά του σομαλικού Υπουργείου Εξωτερικών στα Ψηφίσματα 541 (1983) και 550 (1984) του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ φέρει ιδιαίτερο γεωπολιτικό βάρος. Υπενθυμίζεται ότι το Ψήφισμα 541 κήρυξε νομικά άκυρη τη μονομερή ανακήρυξη ανεξαρτησίας του κατοχικού καθεστώτος, ενώ το Ψήφισμα 550 κάλεσε όλα τα κράτη-μέλη του ΟΗΕ να μην αναγνωρίσουν το αποσχιστικό μόρφωμα και να σεβαστούν την αποκλειστική κυριαρχία της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Σχετικά με την αφορμή που προκάλεσε την αναστάτωση, το ανακοινωθέν διευκρινίζει ότι «η αναφερόμενη ανάρτηση προσωπικής επικοινωνίας δεν αντικατοπτρίζει και δεν πρέπει να ερμηνεύεται ως αλλαγή στην εξωτερική πολιτική της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Σομαλίας». Η διπλωματική υπηρεσία της χώρας ξεκαθάρισε ότι η συγκεκριμένη πρωτοβουλία δεν συνιστά αναγνώριση οποιασδήποτε ξεχωριστής οντότητας στο βόρειο τμήμα της Κύπρου και ότι ουδεμία απόφαση έχει ληφθεί από την ομοσπονδιακή κυβέρνηση για τροποποίηση της παγιωμένης θέσης της.
Η τοποθέτηση αυτή αντανακλά τις ευρύτερες γεωπολιτικές ισορροπίες στην περιοχή του Κέρατος της Αφρικής. Αν και η Άγκυρα διατηρεί ισχυρή στρατιωτική, οικονομική και ανθρωπιστική παρουσία στη Σομαλία, το Μογκαντίσου επιλέγει να διατηρήσει μια αυστηρά θεσμική στάση στο πλαίσιο της διεθνούς νομιμότητας.
Επιπλέον, η ίδια η Σομαλία αντιμετωπίζει εσωτερικές προκλήσεις αποσχιστικών τάσεων, όπως στην περίπτωση της Σομαλιλάνδης. Ως εκ τούτου, η υπεράσπιση της εδαφικής ακεραιότητας των κρατών και η απόρριψη παράνομων μονομερών ανακηρύξεων ανεξαρτησίας αποτελούν θεμελιώδη πυλώνα της δικής της εθνικής στρατηγικής και επιβίωσης στη διεθνή σκηνή.
Καταλήγοντας, το σομαλικό Υπουργείο Εξωτερικών επανέλαβε τη σταθερή του υποστήριξη για μια ειρηνική, διαπραγματευμένη και βιώσιμη διευθέτηση του Κυπριακού υπό την αιγίδα του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών, στηριζόμενη απαρέγκλιτα στις αρχές της διεθνούς νομιμότητας.
