ΗΠΑ
X-70 Fractal: Η NASA παρουσίασε το νέο επανδρωμένο πειραματικό αεροσκάφος της για πτητική έρευνα
Η σειρά πειραματικών αεροσκαφών «X» της NASA απέκτησε νέο μέλος. Την Τετάρτη 4 Νοεμβρίου 2026 η αμερικανική διαστημική υπηρεσία παρουσίασε το X-70 Fractal, ένα επανδρωμένο αεροσκάφος υψηλών επιδόσεων που προορίζεται για έρευνα και δοκιμές προηγμένων αεροπορικών τεχνολογιών. Η αποκάλυψη έγινε στη διάρκεια της εκδήλωσης UP.Summit, στο Διαστημικό Κέντρο Κένεντι της Φλόριντα, και η υπηρεσία την ανακοίνωσε με επίσημο δελτίο Τύπου.
Το στοιχείο που ξεχωρίζει το X-70 είναι το σύστημα ελέγχου πτήσης του, δηλαδή ο συνδυασμός αισθητήρων, υπολογιστών και επιφανειών ελέγχου που καθορίζει πώς αντιδρά το αεροσκάφος στις εντολές του πιλότου. Στο Fractal το σύστημα αυτό μπορεί να αναδιαμορφώνεται πολύ γρήγορα. Αυτό, όπως ανακοίνωσε η υπηρεσία, θα της επιτρέψει να μελετήσει την ικανότητα ελιγμών ενός αεροσκάφους με τρόπους που δεν έχουν επιδειχθεί ποτέ έως τώρα σε επανδρωμένη πτήση.
Εξίσου σημαντική είναι η δυνατότητα μεταφοράς πειραματικού εξοπλισμού. Το αεροσκάφος μπορεί να μεταφέρει ωφέλιμο φορτίο έως 2.000 λίβρες (περίπου 907 κιλά), τοποθετημένο τόσο στο εσωτερικό του όσο και εξωτερικά. Έτσι, οι ερευνητές μπορούν να εναλλάσσουν αισθητήρες και συσκευές από πείραμα σε πείραμα, χωρίς να χρειάζεται νέο αεροσκάφος για κάθε δοκιμή.
Τα βασικά χαρακτηριστικά που έδωσε η NASA είναι τα εξής: βάρος απογείωσης 10.000 λίβρες (περίπου 4.536 κιλά), ταχύτητα πλεύσης Mach 0,75, δηλαδή τα τρία τέταρτα της ταχύτητας του ήχου, και ανώτατο ύψος πτήσης 45.000 πόδια (περίπου 13.700 μέτρα). Η εμβέλεια ξεπερνά τα 1.726 μίλια, δηλαδή 1.500 ναυτικά μίλια ή περίπου 2.800 χιλιόμετρα. Με αυτά τα στοιχεία το αεροσκάφος μπορεί να καλύψει μεγάλο εύρος συνθηκών πτήσης και να ανταποκριθεί σε απαιτητικά ερευνητικά προγράμματα.
«Το X-70 Fractal δίνει στη NASA μια επανδρωμένη πλατφόρμα υψηλών επιδόσεων, ώστε να δοκιμάζει σε πραγματική πτήση προηγμένα συστήματα ελέγχου, ελιγμούς και άλλες τεχνολογίες αιχμής», δήλωσε ο διοικητής της NASA Τζάρεντ Άιζακμαν. Πρόσθεσε ότι ο αρθρωτός σχεδιασμός και η δυνατότητα γρήγορης αλλαγής του εσωτερικού και του εξωτερικού φορτίου θα κρατούν τις ομάδες στον αέρα και θα τις βοηθούν να περνούν γρήγορα από το ένα πείραμα στο επόμενο. Όπως είπε, η πρώτη πτήση του αεροσκάφους με τα χρώματα της NASA αναμένεται μέσα στα επόμενα δύο χρόνια και το X-70 είναι μόνο ένα κομμάτι μιας νέας αρχής για την αεροναυτική. Κατέληξε: «Γι’ αυτό έρχονται οι άνθρωποι στη NASA: για να χτίσουν, να μάθουν και, πάνω απ’ όλα, να πετάξουν».
Η διευθύντρια του Τμήματος Αεροναυτικής στη Διεύθυνση Αποστολής Έρευνας και Τεχνολογίας της NASA, Λόρι Γκρίντλ, υπενθύμισε ότι η υπηρεσία χρησιμοποιεί εδώ και δεκαετίες αεροσκάφη «X» για να αναπτύσσει τεχνολογίες που προάγουν την αεροπορία. «Είναι συναρπαστικό να προστίθεται ένα ακόμη αεροσκάφος X για να επιταχύνει και να ωθήσει την αεροναυτική έρευνα», σημείωσε.
Η NASA εντάσσει το X-70 σε μια μακρά παράδοση πειραματικών αεροσκαφών. Στη λίστα που παραθέτει περιλαμβάνονται το Bell X-1, που το 1947 έσπασε για πρώτη φορά το φράγμα του ήχου, το υπερ-υπερηχητικό ερευνητικό αεροσκάφος X-15 και το σημερινό πειραματικό X-59, που επιδεικνύει την αθόρυβη υπερηχητική πτήση. Το τελευταίο το έχουμε παρακολουθήσει και στο NemesisHD: το X-59 της NASA και της Lockheed Martin ετοιμάζεται για την πρώτη του πτήση, με στόχο να μειώσει την ηχητική έκρηξη (sonic boom). Νωρίτερα η υπηρεσία είχε εγκρίνει την τελική συναρμολόγηση του X-59 έπειτα από ανασκόπηση του προγράμματος.
Με το X-70 η NASA διευρύνει τη δυνατότητά της να διεξάγει πειραματικές πτήσεις, επιταχύνει τις δοκιμές των νέων τεχνολογιών και προωθεί την επόμενη γενιά της αμερικανικής αεροπορικής τεχνολογίας. Περισσότερα για το ερευνητικό πρόγραμμα αεροναυτικής της NASA υπάρχουν στην ιστοσελίδα της υπηρεσίας για την αεροναυτική.
