Η CISA, η αμερικανική Υπηρεσία Κυβερνοασφάλειας και Ασφάλειας Υποδομών, δημοσίευσε την Πέμπτη 22 Οκτωβρίου 2026, μαζί με το Καναδικό Κέντρο Κυβερνοασφάλειας (Cyber Centre) και εταίρους, τον κοινό οδηγό «Managing AI Token Consumption for Operational Resilience» (Διαχείριση της κατανάλωσης tokens τεχνητής νοημοσύνης για επιχειρησιακή ανθεκτικότητα). Το μήνυμα είναι ότι, όταν μια υπηρεσία τεχνητής νοημοσύνης μετριέται και χρεώνεται σε tokens, η κατανάλωση δεν είναι απλώς λογιστικό ζήτημα: επηρεάζει το κόστος, την απόδοση και την πρόσβαση σε υπηρεσίες που μπορεί να στηρίζουν κρίσιμες λειτουργίες.
Στον πυρήνα του οδηγού βρίσκεται ένα μοντέλο διακυβέρνησης σε τρεις βαθμίδες, με στόχο τον έλεγχο του κόστους και τη διατήρηση αξιόπιστων λειτουργιών. Στην πρώτη, «κρίσιμης σημασίας», ανήκουν η κυβερνοάμυνα, η αντιμετώπιση περιστατικών και οι πληροφορίες για απειλές, με την υψηλότερη προτεραιότητα στη διαθεσιμότητα tokens. Η δεύτερη, «επιχειρησιακή», καλύπτει βασικές διαδικασίες όπως η διεκπεραίωση παροχών, η συμμόρφωση και η ανάλυση πολιτικής, με παρακολούθηση της χρήσης. Στην τρίτη, «παραγωγικότητας», μπαίνουν η σύνταξη μηνυμάτων email, η σύνοψη σύσκεψης και η γενική έρευνα, που μπορεί να υπόκεινται σε όρια χρήσης ή σε περιορισμένη πρόσβαση σε περιόδους υψηλής ζήτησης. Ο διαχωρισμός της κατανομής tokens μπορεί να αυξήσει το κόστος, αλλά βελτιώνει την ανθεκτικότητα και τη συνέχεια των λειτουργιών.
Το token είναι μια μονάδα δεδομένων (κείμενο, χαρακτήρες, φράσεις) που το μοντέλο χρησιμοποιεί για να διαβάζει και να επεξεργάζεται τη γλώσσα. Υπάρχουν δύο είδη: τα tokens εισόδου, όσα στέλνει ο χρήστης στο μοντέλο, και τα tokens εξόδου, όσα παράγει το εργαλείο στην απάντησή του. Υποσύνολο των tokens εισόδου είναι τα «cached» (προσωρινά αποθηκευμένα), που επιτρέπουν στο μοντέλο να επαναχρησιμοποιεί είσοδο από prompts που έχει ήδη επεξεργαστεί. Αντί για χρέωση ανά χρήστη ή άδεια χρήσης, οι υπηρεσίες τεχνητής νοημοσύνης χρεώνονται με βάση τη χρήση σε tokens, και αυτό δυσκολεύει την πρόβλεψη του κόστους: μια απλή ερώτηση καταναλώνει εκατοντάδες tokens, ενώ η ανάλυση μεγάλων εγγράφων ή μια αυτοματοποιημένη διαδικασία πολλών βημάτων μπορεί να φτάσει τις δεκάδες χιλιάδες.
Η κατανάλωση ανεβαίνει όταν στέλνονται μεγάλα κείμενα ή εικόνες, όταν στο αίτημα προστίθενται πρόσθετες πληροφορίες και το ιστορικό της συνομιλίας, όταν τα ίδια δεδομένα υποβάλλονται ξανά και ξανά και όταν συνδεδεμένα συστήματα αντλούν ή επεξεργάζονται δεδομένα από διάφορες πλατφόρμες. Ιδιαίτερα πολυδάπανες είναι οι ροές εργασίας με «πράκτορες» (agentic workflows), όπου προγράμματα τεχνητής νοημοσύνης εκτελούν αυτόνομα διαδοχικά βήματα και κάθε βήμα επεξεργάζεται ξανά το προηγούμενο περιεχόμενο. Ο οδηγός προειδοποιεί ότι η χρήση θα αυξηθεί ραγδαία.
Οι κίνδυνοι είναι έξι: απρόβλεπτο κόστος, περιορισμένη πρόσβαση σε κρίσιμες υπηρεσίες όταν χαμηλής αξίας δραστηριότητες καταλαμβάνουν δυναμικότητα, ελλιπής ορατότητα της χρήσης, χειρότερη απόδοση (καθυστερήσεις και ασυνεπή αποτελέσματα με πολύ μεγάλα prompts, δηλαδή οδηγίες και δεδομένα προς το μοντέλο), εξάντληση tokens και εσκεμμένες επιθέσεις. Η εξάντληση (token exhaustion) συμβαίνει όταν ο οργανισμός φτάνει στα όρια ή τον προϋπολογισμό του και οδηγεί σε αποτυχημένα αιτήματα ή απώλεια πρόσβασης. Ο οδηγός προτείνει προοδευτικές ειδοποιήσεις, με ενδεικτικά όρια: ενημερωτική στο 70% της ποσόστωσης, προειδοποίηση στο 80%, κρίσιμη στο 90%.
Στις επιθέσεις denial-of-tokens (στέρηση tokens), οι δράστες προκαλούν υπερβολική χρήση, με αυτοματοποιημένα prompts ή κατάχρηση δημόσιων διεπαφών τεχνητής νοημοσύνης, ώστε να εξαντληθούν οι ποσοστώσεις και να χάσουν την υπηρεσία οι νόμιμοι χρήστες. Στο denial-of-wallet (εξάντληση του πορτοφολιού) στόχος είναι η οικονομική ζημιά, με σύνθετα αιτήματα που δίνουν μακρές απαντήσεις ή με βρόχους, όπου η έξοδος του εργαλείου τροφοδοτείται ξανά ως είσοδος.
Οι πρακτικές συστάσεις περιλαμβάνουν σαφή prompts με αποσπάσματα αντί ολόκληρων αρχείων, προσωρινή αποθήκευση (caching) περιεχομένου που επαναλαμβάνεται, προεπεξεργασία των δεδομένων πριν υποβληθούν και επιλογή μοντέλου ανάλογα με την εργασία. Μικρότερα ή τοπικά μοντέλα από αξιόπιστες πηγές, ακόμη και παραδοσιακά εργαλεία, μπορεί να αρκούν. Συστήνονται επίσης ομάδα εργασίας για τη διακυβέρνηση της τεχνητής νοημοσύνης με εκπροσώπους ασφάλειας πληροφορικής, οικονομικών, νομικών και επιχειρησιακών τμημάτων, ανθρώπινη έγκριση για ενέργειες με ουσιώδεις συνέπειες, πολλοί πάροχοι ώστε να υπάρχει εναλλακτική σε διακοπή, και πίνακες ελέγχου με ειδοποιήσεις. Η ασυνήθιστη αύξηση tokens μπορεί να δείχνει διαρροή δεδομένων, όπως οι ασυνήθιστες αιχμές κίνησης δικτύου. Προτείνεται επίσης τα δεδομένα κατανάλωσης να τροφοδοτούν πλατφόρμα SIEM (διαχείριση πληροφοριών και συμβάντων ασφάλειας) και να συσχετίζονται με τα αρχεία καταγραφής ταυτότητας, νέφους, διεπαφών API και συστημάτων.
Οι φορείς κρίσιμων υποδομών καλούνται να εντοπίσουν ποιες λειτουργίες εξαρτώνται από την τεχνητή νοημοσύνη και από ποιους παρόχους, να προβλέψουν πώς θα λειτουργούν όταν η τεχνητή νοημοσύνη είναι λιγότερο διαθέσιμη, λόγω διακοπών, περιστατικών ή υψηλής ζήτησης, και να διατηρούν δυνατότητες χωρίς αυτήν, όπως χειροκίνητες διαδικασίες. Η τεχνητή νοημοσύνη, τονίζεται, δεν αντικαθιστά τα θεμελιώδη της κυβερνοασφάλειας ούτε την ανθρώπινη εποπτεία.
Η CISA βρίσκεται αυτές τις ημέρες και σε άλλα μέτωπα, όπως οι κρίσιμες ευπάθειες της PHP, για τις οποίες ζήτησε μαζί με το βρετανικό NCSC άμεση ενημέρωση. Στην Ελλάδα, ο εθνικός υπερυπολογιστής ΔΑΙΔΑΛΟΣ, που εγκαινιάστηκε στο Λαύριο στις 19 Οκτωβρίου, ανοίγει δυνατότητες για εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης στη χώρα. Ο οδηγός απευθύνεται σε οργανισμούς κάθε μεγέθους και τομέα και συστήνει να κατανοούνται τα μοντέλα χρέωσης tokens πριν από κάθε συμφωνία με πάροχο.
