Τετάρτη, 17 Απριλίου, 2024

Η κατάρριψη του F-117A στις 27/3/1999 από τους Σέρβους (Γιουγκοσλαβία)

Κοινοποίηση

Παρακαλούμε αφήστε ενεργές τις διαφημίσεις στο nemesishd.gr και στηρίξτε την προσπάθεια μας

Copyright: NEMESIS HD (NEMESISHD.GR) εκτός των ρητά αναφερόμενων εξαιρέσεων (πνευματικά δικαιώματα τρίτων) - Η αντιγραφή του κειμένου του άρθρου απαγορεύεται - Χρησιμοποιήστε την κοινοποίηση

Πριν από είκοσι πέντε χρόνια, στις 27 Μαρτίου 1999 και κατά την διάρκεια των βομβαρδισμών στην Γιουγκοσλαβία, εκτυλίχθηκε ένα από τα πιο σημαντικά γεγονότα της σύγκρουσης. Καθώς η Πολεμική Αεροπορία των Ηνωμένων Πολιτειών (USAF) υπέστει απώλεια ενός από τα πιο προηγμένα αεροσκάφη της, του F-117A Nighthawk, κατά τη διάρκεια της επέμβασης του ΝΑΤΟ στον πόλεμο του Κοσσυφοπεδίου.

Αυτό το περιστατικό, που συνήθως αναφέρεται ως «Η κατάρριψη του F-117A», όχι μόνο οδήγησε στην απώλεια ενός αεροσκάφους, αλλά έθεσε επίσης ερωτήματα σχετικά με την αποτελεσματικότητα της τεχνολογίας stealth και την ευπάθεια ακόμη και των πιο προηγμένων στρατιωτικών μέσων.

Το F-117A Nighthawk, που αναπτύχθηκε από το τμήμα Skunk Works της Lockheed Martin, ήταν το πρώτο επιχειρησιακό αεροσκάφος stealth στον κόσμο. Ο πολυγωνιακός σχεδιασμός και οι ειδικές επικαλύψεις του επέτρεψαν να αποφύγει τον εντοπισμό των εχθρικών ραντάρ, καθιστώντας το ένα σημαντικό πλεονέκτημα στο στρατιωτικό οπλοστάσιο των ΗΠΑ. Ωστόσο, εκείνη τη νύχτα του 1999, τέθηκαν σε δοκιμασία τα όρια της τεχνολογίας stealth.

Ιστορικό υπόβαθρο

Τα γεγονότα που οδήγησαν στην κατάρριψη ξεκίνησαν με την επέμβαση του ΝΑΤΟ στον πόλεμο του Κοσσυφοπεδίου, μια σύγκρουση μεταξύ της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γιουγκοσλαβίας και του Απελευθερωτικού Στρατού του Κοσσυφοπεδίου. Ως μέρος των προσπαθειών του ΝΑΤΟ να επιβάλει μια ζώνη απαγόρευσης πτήσεων (no fly zone) και να υποβαθμίσει τις στρατιωτικές δυνατότητες της Γιουγκοσλαβίας, το F-117A Nighthawk αναπτύχθηκε σε αποστολές βομβαρδισμού πάνω από το σερβικό έδαφος.

Το βράδυ της 27ης Μαρτίου 1999, καθώς το F-117A εκτελούσε αποστολή βομβαρδισμού κοντά στην πόλη του Βελιγραδίου, οι σερβικές δυνάμεις αεράμυνας εντόπισαν και κατέρριψαν το αεροσκάφος stealth χρησιμοποιώντας έναν συνδυασμό συστημάτων ραντάρ και τροποποιημένων σοβιετικών πυραύλων εδάφους-αέρος . Παρά τις δυνατότητες stealth του F-117A, η διατομή του ραντάρ δεν ήταν εντελώς αόρατη, ειδικά σε ορισμένες γωνίες και συχνότητες καθώς και όταν οι θύρες οπλισμού του ήταν ανοιχτές.

Η κατάρριψη του F-117A

Γύρω στις 8:15 μ.μ. τοπική ώρα, εκτοξεύτηκαν πολλαπλοί πύραυλοι, ο καθένας με βεληνεκές περίπου 8 μιλίων (13 km). Ο αντισυνταγματάρχης Đorđe Aničić, ο οποίος ήταν ο στρατιώτης υπεύθυνος για την εκτόξευση των πυραύλων, δήλωσε ότι εντόπισαν το F-117 από απόσταση περίπου 23 χιλιομέτρων. Λειτουργούσαν τα ραντάρ τους για όχι περισσότερο από 17 δευτερόλεπτα για να αποτρέψουν στα βλήματα αντιραντάρ (HARM κλπ.) του ΝΑΤΟ να κλειδώσουν πάνω τους.

Οι σερβικές δυνάμεις αεράμυνας εκτόξευσαν ένα σάλβο πυραύλων εδάφους-αέρος, από το αντιαεροπορικό σύστημα S-125 Neva/Pechora, προς τον στόχο. Ένας από αυτούς τους πύραυλους που εκτοξεύτηκε από την 250η Πυραυλική Ταξιαρχία του Γιουγκοσλαβικού Στρατού, έπληξε το F-117A Nighthawk.

Σαν σήμερα: Οι Γιουγκοσλάβοι καταρρίπτουν το F-117 Nighthawk
Photo By Srđan Popović – Own work, CC BY-SA 4.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=60965283

Ο πιλότος του F-117A, Dale Zelko, αναφέρει πως είδε δύο πυραύλους να περνάνε μέσα από τα σύννεφα και να κατευθύνονται προς το αεροσκάφος του, με τον πρώτο να αστοχεί τελείως και τον δεύτερο να εκρήγνυται κοντά στο F-117A.

Το οστικό κύμα της έκρηξης σε συνδυασμό με τα σράπνελ έκαναν το αεροσκάφος να χάσει τον έλεγχο και έπεσε στο έδαφος κοντά στο χωριό Μπουντζάνοφτσι, νοτιοδυτικά του Βελιγραδίου. Ο Dale Zelko, κατάφερε να εκτιναχθεί από το αεροσκάφος και στη συνέχεια διασώθηκε από ομάδα έρευνας και διάσωσης, αποφεύγοντας τη σύλληψη από τις σερβικές δυνάμεις.

Ο αντίκτυπος της κατάρριψης του F-117A

Η κατάρριψη του F-117A Nighthawk προκάλεσε σοκ στις στρατιωτικές και αεροπορικές κοινότητες. Ήταν η πρώτη φορά στην ιστορία που ένα αεροσκάφος stealth είχε εμπλακεί με επιτυχία και καταστράφηκε σε μάχη. Το περιστατικό προκάλεσε ανησυχίες σχετικά με την αποτελεσματικότητα της τεχνολογίας stealth και προκάλεσε επανεκτίμηση των τακτικών και των επιχειρησιακών διαδικασιών.

Στον απόηχο της κατάρριψης, η Πολεμική Αεροπορία των ΗΠΑ εφάρμοσε διάφορα μέτρα για να ενισχύσει τη δυνατότητα επιβίωσης των αεροσκαφών stealth σε εχθρικά περιβάλλοντα. Αυτά περιελάμβαναν βελτιώσεις στις δυνατότητες ηλεκτρονικού πολέμου, ανάπτυξη πιο προηγμένων τεχνολογιών stealth και βελτιωμένη εκπαίδευση για πιλότους για τον μετριασμό των κινδύνων που συνδέονται με την χρήση του αεροσκάφους σε εχθρικό εναέριο χώρο.

Σαν σήμερα: Οι Γιουγκοσλάβοι καταρρίπτουν το F-117 Nighthawk
Photo By Petar Milošević – Own work, CC BY-SA 4.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=74037454

Παρά την απώλεια του F-117A Nighthawk, ο συνολικός αντίκτυπος της κατάρριψης στις επιχειρήσεις του ΝΑΤΟ στον πόλεμο του Κοσσυφοπεδίου ήταν περιορισμένος. Η συμμαχία συνέχισε την αεροπορική της εκστρατεία, οδηγώντας τελικά στην αποχώρηση των γιουγκοσλαβικών δυνάμεων από το Κοσσυφοπέδιο.

Lessons learned και το μέλλον της τεχνολογίας stealth

Στα χρόνια που ακολούθησαν την κατάρριψη του F-117A, το περιστατικό παρέμεινε αντικείμενο μελέτης και ανάλυσης στους στρατιωτικούς κύκλους σε όλο τον κόσμο. Προκάλεσε μια επανεκτίμηση των τακτικών και των επιχειρησιακών διαδικασιών stealth, οδηγώντας σε βελτιώσεις στην τεχνολογία stealth και στο δόγμα εναέριου πολέμου.

Ένα από τα βασικά μαθήματα που αντλήθηκαν από την κατάρριψη ήταν η ανάγκη για συνεχή καινοτομία και προσαρμογή ως απάντηση στις εξελισσόμενες απειλές. Ενώ η τεχνολογία stealth παρείχε σημαντικό πλεονέκτημα στη μείωση της διατομής του ραντάρ και στην ενίσχυση της ικανότητας επιβίωσης των αεροσκαφών απέναντι στα εχθρικά αντιαεροπορικά συστήματα, δεν ήταν απρόσβλητη στον εντοπισμό και την αναχαίτιση. Ως αποτέλεσμα, εντάθηκαν οι προσπάθειες για την ανάπτυξη πλατφορμών stealth επόμενης γενιάς με βελτιωμένες δυνατότητες και βελτιωμένα χαρακτηριστικά επιβίωσης.

Επιπλέον, η κατάρριψη τόνισε τη σημασία των ολοκληρωμένων συστημάτων αεράμυνας και την ανάγκη για αποτελεσματικά αντίμετρα κατά των προηγμένων απειλών πυραύλων εδάφους-αέρος. Αυτό οδήγησε σε προόδους στα συστήματα ηλεκτρονικού πολέμου για την παρεμβολή των εχθρικών συστημάτων ραντάρ και καθοδήγησης πυραύλων.

Απαγορεύεται η αντιγραφή χωρίς άδεια του NEMESIS HD

Τελευταίες εξελίξεις

Διαβάστε ακόμα