Μετάβαση στο περιεχόμενο
LIVE ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ

Αθήνα · Τρίτη, 17 Νοεμβρίου 2026

LIVE

Πούντσακ Τζάγια (Puncak Jaya): Εικόνες Landsat της NASA καταγράφουν το τέλος των παγετώνων στη Νέα Γουινέα NASA COMPASS: Επέλεξε 23 ερευνητικές ομάδες αμερικανικών πανεπιστημίων για επιστημονικά έργα και εκπαίδευση φοιτητών Check Point: Ενεργή εκμετάλλευση της ευπάθειας PHP2Shell στα τείχη προστασίας και κλιμάκωση προνομίων στο Gaia Μαύρη Θάλασσα: Βυθίστηκε δεύτερο πλοίο σε δύο ημέρες ανοιχτά της Βουλγαρίας – Σώοι οι 19 ναυτικοί του GAS HUSKY με ελληνική διαχείριση Μπαχρέιν: Νέα επίθεση των Φρουρών της Επανάστασης με drones σε αμερικανικό ραντάρ στη βάση Σεΐχ Ίσα – Η Μανάμα λέει ότι την απέκρουσε Πεντάγωνο: Ένατη συνεχόμενη αποτυχία στον οικονομικό έλεγχο – Στόχος «καθαρή» γνώμη το 2028 Lionfish: Το Αμερικανικό Ναυτικό παραγγέλνει άλλα 82 μικρά υποβρύχια drones από την HII Γερουσία: Οι Ρεπουμπλικανοί προτείνουν σχεδόν 1,1 τρισ. δολάρια για το Πεντάγωνο το 2027 – 47,2 δισ. για πυρομαχικά THEON: Νέες παραγγελίες περίπου 370 εκατ. ευρώ για χιλιάδες συσκευές νυχτερινής όρασης στην Ευρώπη Τουρκία: Αστυνομική έφοδος στο Sözcü TV της αντιπολίτευσης – Διαχειριστής από το TMSF στο κανάλι και στο sozcu.com.tr
Δορυφορική εικόνα Landsat 9 του όρους Πούντσακ Τζάγια και της Οροσειράς Σουντιρμάν στη Νέα Γουινέα, 19 Οκτωβρίου 2026

Ασία – Ειρηνικός

Πούντσακ Τζάγια (Puncak Jaya): Εικόνες Landsat της NASA καταγράφουν το τέλος των παγετώνων στη Νέα Γουινέα

Δορυφορική εικόνα ψευδών χρωμάτων του Landsat 9 (19 Οκτωβρίου 2026) με το όρος Πούντσακ Τζάγια και την Οροσειρά Σουντιρμάν στη Νέα Γουινέα, όπου έχουν απομείνει μόνο μικρά θραύσματα πάγου. Φωτογραφία: NASA Earth Observatory / Lauren Dauphin / Public Domain

Διαφήμιση

Ο πάγος στην κορυφή του όρους Πούντσακ Τζάγια (Puncak Jaya) στη Νέα Γουινέα έχει συρρικνωθεί σε διάσπαρτα τμήματα, πολύ μικρά για να κινούνται σαν παγετώνες, όπως δείχνουν δορυφορικές εικόνες που δημοσίευσε η NASA τη Δευτέρα 16 Νοεμβρίου. Το Παρατηρητήριο της Γης της NASA (NASA Earth Observatory) συνέκρινε λήψεις του 1988 και του 2026 από τους δορυφόρους Landsat για να δείξει πόσο έχει υποχωρήσει ο πάγος.

Το όρος Πούντσακ Τζάγια βρίσκεται στην Οροσειρά Σουντιρμάν (Sudirman Range), στο νησί της Νέας Γουινέας, και είναι ένα από τα ελάχιστα σημεία κοντά στον ισημερινό όπου υπήρχε πάγος όλο τον χρόνο. Βρίσκεται δίπλα στη μεγαλύτερη έκταση ζεστού ωκεανού του πλανήτη, κοντά στις θερμότερες συνθήκες όπου μπορεί να επιβιώσει πάγος. Οι επιστήμονες θεωρούν αυτούς τους παγετώνες πρώιμους δείκτες προειδοποίησης των μεγάλων υψομέτρων (τα λεγόμενα «καναρίνια στο ανθρακωρυχείο»), όπως και άλλους τροπικούς πάγους: τα πεδία πάγου του Κιλιμάντζαρο στην Τανζανία, το παγοκάλυμμα Κελκάγια (Quelccaya) στο Περού και τα υπολείμματα του παγετώνα Χούμπολτ (Humboldt) στη Βενεζουέλα.

Οι εικόνες προέρχονται από τον δορυφόρο Landsat 5, για τη λήψη της 3ης Νοεμβρίου 1988, και από τον Landsat 9, για τη λήψη της 19ης Οκτωβρίου 2026. Στις εικόνες ψευδών χρωμάτων ο πάγος εμφανίζεται ανοιχτό μπλε και το γυμνό βράχωμα καφέ. Το 1988 ο πάγος σκέπαζε αρκετές από τις ψηλότερες κορυφογραμμές, ενώ το 2026 έχουν μείνει λίγα μικρά θραύσματα.

Διαφήμιση

Τα μεγέθη τα έδωσε ο Ντονάλντι Περμάνα (Donaldi Permana), κλιματολόγος της Ινδονησιακής Υπηρεσίας Μετεωρολογίας, Κλιματολογίας και Γεωφυσικής (BMKG). Το 1988 οι παγετώνες κάλυπταν περίπου 4,31 τετραγωνικά χιλιόμετρα. Έως τον Σεπτέμβριο του 2025, δορυφορικά και εναέρια δεδομένα έδειχναν ότι είχαν απομείνει μόλις 0,09 τετραγωνικά χιλιόμετρα, έκταση ίση με περίπου δώδεκα γήπεδα ποδοσφαίρου και γύρω στο 2% της έκτασης του 1988. Εναέρια καταμέτρηση που έχει προγραμματιστεί για τον Δεκέμβριο θα δώσει εκτίμηση για το πόσος πάγος υπάρχει το 2026.

Ο πάγος έχει γίνει και πιο λεπτός. Στο βασικό σημείο παρακολούθησης, το πεδίο χιονιού East Northwall Firn, το πάχος έπεσε από 32 μέτρα το 2010 σε 4 μέτρα το 2023, και τον Νοέμβριο του 2024 ο πάγος εκεί είχε εξαφανιστεί, ανέφερε ο κ. Περμάνα.

Η διαδικασία αυτοτροφοδοτείται. Καθώς οι παγετώνες λεπταίνουν, σπάνε σε κομμάτια, και κάθε νέο θραύσμα έχει περισσότερες εκτεθειμένες άκρες απ’ όπου ο πάγος λιώνει. Χιόνι εξακολουθεί να πέφτει, αλλά δεν διατηρείται πάνω στο γυμνό πέτρωμα ώστε να σχηματίσει νέο πάγο. «Είναι σαν πύργος από τραπουλόχαρτα», δήλωσε ο Κρις Σούμαν (Chris Shuman), συνταξιούχος παγετωνολόγος του Πανεπιστημίου του Μέριλαντ. «Όταν η διαδικασία ξεκινήσει, δεν υπάρχει γυρισμός».

Για να χαρακτηριστεί παγετώνας, ο πάγος πρέπει γενικά να είναι αρκετά παχύς ώστε να ρέει προς τα κάτω με το βάρος του. Ο πάγος του Πούντσακ Τζάγια έχει σπάσει σε τόσο μικρά, ακίνητα τμήματα, ώστε δεν ρέει πια. «Η λειτουργική τους ζωή ως ενεργών παγετώνων έχει ουσιαστικά τελειώσει», δήλωσε ο κ. Περμάνα.

Πρόσφατες δορυφορικές μελέτες δείχνουν ότι οι κύριες εκτάσεις παγετωνικού πάγου μπορεί να εξαφανιστούν γύρω στο 2030. Οι εκτιμήσεις της BMKG δείχνουν ότι αυτό μπορεί να γίνει πολύ νωρίτερα, επιταχυνόμενο από το τρέχον φαινόμενο Ελ Νίνιο (El Niño).

Οι χρονιές με Ελ Νίνιο έχουν πλήξει ιδιαίτερα αυτούς τους παγετώνες. Όταν ο αέρας θερμαίνεται, η ισόθερμος των 0 °C ανεβαίνει πάνω από την κορυφή και τα κατακρημνίσματα πέφτουν ως βροχή αντί για χιόνι. Έτσι λιγοστεύει το φρέσκο λευκό χιόνι που αντανακλά το ηλιακό φως και προστατεύει τον πάγο, και οι σκουρότερες επιφάνειες που μένουν εκτεθειμένες απορροφούν περισσότερη θερμότητα και λιώνουν ταχύτερα. Στο Ελ Νίνιο του 2015-2016 ο πάγος λέπτυνε περίπου πέντε φορές ταχύτερα από το συνηθισμένο, χάνοντας περίπου 5,3 μέτρα πάχους σε έναν χρόνο, και το 2023-2024 έχασε 2 έως 4 μέτρα τον χρόνο.

Τις εικόνες επεξεργάστηκε η Λόρεν Ντόφιν (Lauren Dauphin) με δεδομένα Landsat της Γεωλογικής Υπηρεσίας των ΗΠΑ (USGS). Το πρωτότυπο ρεπορτάζ της Κάθριν Χάνσεν (Kathryn Hansen) είναι διαθέσιμο στη σελίδα «The Last Ice on Puncak Jaya» της NASA.

Τα δεδομένα Landsat είναι το ίδιο εργαλείο που χρησιμοποίησε η NASA και για την παγκόσμια ανάκαμψη των μαγγροβίων, όπως την κατέγραψαν οι δορυφόροι Landsat σε προηγούμενη δημοσίευση του Παρατηρητηρίου της Γης. Η δορυφορική παρατήρηση της Γης αξιοποιείται και στην άμυνα, όπως δείχνει η χρήση δορυφόρων ραντάρ ICEYE από την ελληνική άμυνα.

Διαφήμιση

NASA Ασία Διάστημα Δορυφόρος Τεχνολογία

Αφήστε μια απάντηση