Η Τουρκία ανέβασε ξανά τους τόνους απέναντι στο Ισραήλ, κατηγορώντας το Τελ Αβίβ για επεκτατισμό και παραβίαση της περιφερειακής σταθερότητας, ενώ επιβεβαίωσε ότι έχουν ξεκινήσει συνομιλίες μεταξύ των δύο πλευρών για την αποτροπή στρατιωτικής σύγκρουσης στον συριακό εναέριο χώρο.
Το τουρκικό Υπουργείο Άμυνας, σε ανακοίνωσή του, κάλεσε τη διεθνή κοινότητα να λάβει μέτρα απέναντι στη «παράνομη συμπεριφορά» του Ισραήλ, τονίζοντας ότι οι πρόσφατες ενέργειες του Τελ Αβίβ θέτουν σε άμεσο κίνδυνο την ειρήνη και την ασφάλεια στην Ανατολική Μεσόγειο και τη Μέση Ανατολή.
«Οι δραστηριότητες του Ισραήλ στη Δυτική Όχθη και οι συνεχείς επιθέσεις του σε γειτονικές χώρες, όπως η Συρία, υπονομεύουν τη σταθερότητα και την ειρήνη στην περιοχή», ανέφερε η ανακοίνωση. Το Τουρκικό υπουργείο τόνισε ιδιαίτερα την ανάγκη να σταματήσουν οι «προκλητικές επιθέσεις» που απειλούν την εδαφική ακεραιότητα της Συρίας και αποσταθεροποιούν την ασφάλειά της, καλώντας το Ισραήλ να επιδείξει υπευθυνότητα.
Διάλογος μόνο για αποκλιμάκωση – Όχι για εξομάλυνση σχέσεων
Παρά τη σκληρή ρητορική, Τουρκία και Ισραήλ πραγματοποίησαν την Τετάρτη στο Αζερμπαϊτζάν την πρώτη τους τεχνική συνάντηση, με στόχο τη δημιουργία μηχανισμού αποκλιμάκωσης στη Συρία με βάση το μοντέλο που υπήρχε με τις Ρωσικές δυνάμεις στη Συρία προκειμένου να αποφευχθούν στρατιωτικά “ατυχήματα” ανάμεσα στις δύο δυνάμεις που επιχειρούν στην ίδια περιοχή.
Ο Τούρκος Υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν, μιλώντας στο CNN Türk, δήλωσε:
«Καθώς διεξάγουμε συγκεκριμένες επιχειρήσεις στη Συρία, είναι απαραίτητος ένας μηχανισμός αποφυγής σύγκρουσης με το Ισραήλ, το οποίο επιχειρεί επίσης με αεροσκάφη στην περιοχή. Όπως έχουμε αντίστοιχους μηχανισμούς με ΗΠΑ και Ρωσία, έτσι πρέπει να υπάρχει και εδώ μια τεχνική συνεννόηση».
Από την ισραηλινή πλευρά, το Γραφείο του Πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου επιβεβαίωσε τη συνάντηση, αναφέροντας ότι επικεφαλής της αποστολής ήταν ο Αρχηγός του Ισραηλινού Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας Τζάτσι Χανέγκμπι, συνοδευόμενος από ανώτερους εκπροσώπους του Υπουργείου Άμυνας και των υπηρεσιών ασφαλείας του Ισραήλ.
Η ισραηλινή ανακοίνωση ανέφερε ότι οι δύο πλευρές παρουσίασαν τις αντίστοιχες περιφερειακές τους επιδιώξεις και συμφώνησαν στη διατήρηση τεχνικού διαλόγου για την εξασφάλιση της σταθερότητας.
Ο Φιντάν ξεκαθάρισε ωστόσο ότι οι συνομιλίες δεν αποσκοπούν στην αποκατάσταση διμερών σχέσεων, αλλά περιορίζονται αυστηρά στο πλαίσιο αποτροπής στρατιωτικής σύγκρουσης.
Η Συρία σε σταυροδρόμι γεωπολιτικής αντιπαράθεσης
Η ένταση αντικατοπτρίζει την κλιμάκωση του γεωπολιτικού ανταγωνισμού στη Συρία. Το Ισραήλ έχει αυξήσει τις αεροπορικές του επιδρομές, στοχεύοντας κυρίως πρώην ιρανικές θέσεις και εγκαταστάσεις του συριακού στρατού συμπεριλαμβανομένου του αεροδρομίου Τ-4 στην Παλμύρα που θέλει να χρησιμοποιήσει η Τουρκία. Οι ενέργειες αυτές, που παρουσιάζονται από το Τελ Αβίβ ως μήνυμα προς τη νέα συριακή κυβέρνηση, έχουν προκαλέσει ανησυχία στην Άγκυρα, η οποία διατηρεί μεγάλη στρατιωτική παρουσία στον βορρά της χώρας.
Η νέα ηγεσία της Συρίας υπό τον Αχμέντ αλ-Σαράα, που διαδέχθηκε τον Άσαντ, στρέφεται προς την Τουρκία για στρατιωτική στήριξη, καθώς δεν υπάρχει καμία προσπάθεια προσέγγισης από το Ισραήλ. Αντιθέτως, Ισραηλινοί αξιωματούχοι εμφανίζονται ακόμα πιο εχθρικοί απέναντι στον Σάραα απ’ ό,τι ήταν στον Άσαντ.
Τι προμηνύεται;
Εάν οι τεχνικές συνομιλίες αποδώσουν, θα μπορούσαν να λειτουργήσουν ως κρίσιμος μηχανισμός πρόληψης θερμών επεισοδίων μεταξύ Ισραήλ και Τουρκίας στην Συρία. Όμως το πολιτικό υπόβαθρο παραμένει τεταμένο: το Ισραήλ ανησυχεί για ενίσχυση της τουρκικής παρουσίας ως αντιστάθμισμα στην ιρανική αποχώρηση, ενώ η Τουρκία επιδιώκει να εδραιώσει επιρροή σε βάθος στη Συρία, πιθανόν μέχρι τη Χομς ή και τη Χάμα.
Το αν αυτή η κατάσταση θα οδηγήσει σε αποκλιμάκωση ή σε έναν νέο κύκλο περιφερειακής αντιπαράθεσης, παραμένει αβέβαιο καθώς ο Νετανιάχου έχει ήδη ξεκαθαρίσει ότι βλέπει αρνητικά την παρουσία της Τουρκίας στην Συρία και θα εμποδίσει την επέκταση της κοντά στα σύνορα με το Ισραήλ.
