Σοβαρά ερωτήματα για την ασφάλεια του F-35 Lightning II προκαλεί η αποκάλυψη ότι φορτίο με εξαρτήματα του μαχητικού, το οποίο μεταφερόταν από την Αυστραλία προς τις Ηνωμένες Πολιτείες για επισκευή, εκτράπηκε και κατέληξε στο Χονγκ Κονγκ.
Το F-35 Joint Program Office έχει επιβεβαιώσει το περιστατικό και συνεργάζεται με τις αμερικανικές αρχές για την ανάκτηση των υλικών και τη διερεύνηση της εκτροπής. Δεν έχει διευκρινιστεί ποιος τα έχει αυτή τη στιγμή στην κατοχή του, ενώ ορισμένα εξαρτήματα παραμένουν για την ώρα μη εντοπισμένα.
Η υπόθεση αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα λόγω της στρατηγικής αντιπαράθεσης ΗΠΑ–Κίνας. Το Χονγκ Κονγκ βρίσκεται υπό κινεζική κυριαρχία και οποιαδήποτε μη εξουσιοδοτημένη πρόσβαση σε υλικό του F-35 θα προκαλούσε εύλογες ανησυχίες για την προστασία προηγμένης αμερικανικής στρατιωτικής τεχνολογίας.
Ανάμεσα στα εξαρτήματα φέρεται να περιλαμβανόταν και καλύπτρα του cockpit του F-35, η οποία συνδέεται με τις απαιτήσεις χαμηλής παρατηρησιμότητας – stealth του αεροσκάφους. Η φυσική πρόσβαση σε ένα τέτοιο τμήμα θα μπορούσε θεωρητικά να επιτρέψει την εξέταση υλικών, επιστρώσεων και τεχνικών κατασκευής.
Αυτό δεν σημαίνει ότι κάποιος μπορεί να «αντιγράψει» το F-35 μέσω ενός μόνο εξαρτήματος. Ωστόσο, σε επίπεδο στρατιωτικών πληροφοριών και τεχνολογικής συλλογής, ακόμη και επιμέρους στοιχεία μπορεί να αποκτήσουν αξία όταν συνδυάζονται με δεδομένα από άλλες πηγές.
Η υπόθεση έχει και σαφή πολιτική διάσταση στην Ουάσινγκτον, καθώς αξιωματούχοι του Πενταγώνου και του State Department έχουν ενημερώσει στελέχη αρμόδιων επιτροπών του Κογκρέσου. Το ερώτημα αφορά πλέον όχι μόνο το συγκεκριμένο φορτίο, αλλά και το πόσο ασφαλής είναι η παγκόσμια εφοδιαστική αλυσίδα ενός από τα σημαντικότερα αμυντικά προγράμματα της Δύσης.
Η Αυστραλία αποτελεί βασικό στρατηγικό σύμμαχο των ΗΠΑ στον Ινδο-Ειρηνικό, γεγονός που προσδίδει ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα στο περιστατικό. Η περιοχή βρίσκεται στο επίκεντρο του στρατιωτικού και τεχνολογικού ανταγωνισμού μεταξύ Ουάσινγκτον και Πεκίνου.
Μέχρι στιγμής, πάντως, δεν υπάρχει δημόσια απόδειξη ότι τα εξαρτήματα περιήλθαν στην κατοχή των κινεζικών αρχών ή του Λαϊκού Απελευθερωτικού Στρατού. Δεν έχει επίσης αποσαφηνιστεί εάν η εκτροπή οφείλεται σε ανθρώπινο λάθος, αστοχία στην αλυσίδα logistics ή σε σκόπιμη παρέμβαση.
Το περιστατικό επαναφέρει παλαιότερες ανησυχίες για την παρακολούθηση των ανταλλακτικών του F-35. Το αμερικανικό Government Accountability Office είχε καταγράψει από το 2018 περισσότερες από ένα εκατομμύριο απώλειες ανταλλακτικών, αξίας τουλάχιστον 85 εκατ. δολαρίων, επισημαίνοντας αδυναμίες στη λογοδοσία του παγκόσμιου αποθέματος.
Το κρίσιμο ερώτημα πλέον είναι εάν το περιστατικό στο Χονγκ Κονγκ αποτελεί μεμονωμένη αστοχία ή αποκαλύπτει ένα ευρύτερο κενό ασφαλείας σε ένα πρόγραμμα που βρίσκεται στον πυρήνα της αεροπορικής ισχύος των ΗΠΑ και των συμμάχων τους.
