Στις σύγχρονες γεωπολιτικές προκλήσεις, τη στρατηγική σημασία της Ανατολικής Μεσογείου και την ανάγκη αμυντικής θωράκισης των δημοκρατικών κρατών αναφέρθηκε ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας, Νίκος Δένδιας, κατά τη διάρκεια συζήτησης στο Σύδνεϋ της Αυστραλίας, την Πέμπτη 16 Ιουλίου 2026. Προσκεκλημένος της Πρεσβείας της Ελλάδας στην Αυστραλία και του οργανισμού Business Sydney, ο Έλληνας Υπουργός συνομίλησε με τον πρώην Γερουσιαστή της Αυστραλίας και Καθηγητή στο Πανεπιστήμιο Τεχνολογίας του Σύδνεϋ (UTS), Στίβεν Λούσλι, αναδεικνύοντας τις κοινές προκλήσεις που συνδέουν τη Μεσόγειο με τον Ινδοειρηνικό.
Στη σημαντική αυτή εκδήλωση, την οποία συντόνισε ο Εκτελεστικός Διευθυντής του Business Sydney, Paul Nicolaou, έδωσαν το «παρών» εξέχουσες προσωπικότητες της διπλωματίας, της άμυνας και της ομογένειας. Μεταξύ των παρευρισκόμενων ήταν ο Πρέσβης της Ελλάδας στην Αυστραλία Σταύρος Βενιζέλος, ο Πρέσβης της Κύπρου Αντώνης Σαμούτης, ο Διευθυντής της Διεύθυνσης Εξοπλισμών του ΓΕΝ Υποναύαρχος Παναγιώτης Καραβάς ΠΝ, ο Γενικός Πρόξενος της Ελλάδας στο Σύδνεϋ Γεώργιος Σκέμπερης, ο Θεοφιλέστατος Επίσκοπος Καμπέρας κ.κ. Αθηναγόρας, καθώς και ο Διευθύνων Σύμβουλος της Bank of Sydney, Κίραν ΜακΚένα.
Η διαρκής αξία του ΝΑΤΟ και η απειλή της «νέας κανονικότητας»
Απαντώντας σε ερώτηση του Στίβεν Λούσλι σχετικά με τη μελλοντική χρησιμότητα του ΝΑΤΟ, ο κ. Δένδιας υπεραμύνθηκε του ρόλου της Συμμαχίας ως διαχρονικού εγγυητή της ελευθερίας και της δημοκρατίας στη Νοτιοανατολική Ευρώπη. Αναφερόμενος στη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, ο Υπουργός υπογράμμισε ότι η Ευρώπη δεν μπορεί να εφησυχάζεται, καθώς η Μόσχα έχει μετατραπεί σε μια αποτελεσματική οικονομία πολέμου.
Χαρακτηριστικά, ο κ. Δένδιας δήλωσε: “Χωρίς το ΝΑΤΟ οι Ευρωπαϊκές χώρες, και όχι μόνον η Ευρωπαϊκή Ένωση, δεν μπορούν να αντιμετωπίσουν μια πρόκληση όπως αυτή που τίθεται έστω και μόνον από τη Ρωσία, τουλάχιστον προς το παρόν. Παρότι το Ρωσικό ΑΕΠ είναι οριακά μεγαλύτερο από αυτό της Ισπανίας, η Ρωσία κατόρθωσε να δημιουργήσει μια οικονομία πολέμου και να αναπτύξει τις Ένοπλες Δυνάμεις της στο πεδίο της μάχης, ανεξαρτήτως αν εμείς στην Ευρωπαϊκή Ένωση τείνουμε να βάζουμε στην άκρη τα οπλικά συστήματα και την προετοιμασία για έναν ενδεχόμενο πόλεμο, επειδή θεωρούμε πως δε θα μας συμβεί ποτέ.”
Παράλληλα, εξέφρασε την ανησυχία του για το ενδεχόμενο αποστασιοποίησης των Ηνωμένων Πολιτειών από την ευρωπαϊκή ήπειρο, υπενθυμίζοντας το ιστορικό προηγούμενο του 20ού αιώνα: “Οι ΗΠΑ αποχώρησαν από την Ευρώπη δύο φορές μέσα στον 20ο αιώνα. Επίσης, επέστρεψαν δύο φορές: κατά τον Πρώτο και τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο. Ας μην υπάρξει τρίτη φορά.”
Η ανάγκη αλλαγής νοοτροπίας και η αμυντική ετοιμότητα των πολιτών
Ο κ. Δένδιας μοιράστηκε μια προσωπική του εμπειρία από την επίσκεψή του στη Μόσχα, μόλις 48 ώρες πριν από τη ρωσική εισβολή, όταν ο Ρώσος Υπουργός Εξωτερικών, Σεργκέι Λαβρόφ, τον διαβεβαίωνε ψευδώς ότι δεν επίκειται στρατιωτική επιχείρηση. Αυτό το γεγονός, όπως εξήγησε, αποδεικνύει ότι οι δυτικές δημοκρατίες έπεσαν θύματα της ίδιας τους της επιτυχίας, θεωρώντας τον πόλεμο στην Ευρώπη ως κάτι αδιανόητο.
Η νέα αυτή πραγματικότητα επιβάλλει, σύμφωνα με τον Υπουργό, την επαναξιολόγηση της αμυντικής στρατηγικής και την αλλαγή νοοτροπίας της νέας γενιάς σε ό,τι αφορά το καθήκον της προστασίας της πατρίδας.
“Στις ημέρες μας κάθε νέο παιδί, κάθε νεαρός και νεαρή, πρέπει να καταλάβει ότι θα πρέπει να υπερασπιστεί τη χώρα του. Αποτελεί δικαίωμα αλλά και υποχρέωσή του. Ένα δικαίωμα και μια υποχρέωση που είχαμε ξεχάσει. Στην Ελλάδα υπάρχει υποχρεωτική στράτευση, όπως μπορεί να γνωρίζετε ορισμένοι. Παρόλο που θεωρώ ότι έχουμε επαγγελματίες υψηλού επιπέδου, ιστορικά πιστεύουμε ότι είναι υποχρέωση του πολίτη να προστατεύσει τη χώρα. Αυτό είναι μέρος της παράδοσής μας από τον καιρό των Περσικών Πολέμων, 500 χρόνια προ Χριστού. Αυτή είναι η παράδοσή μας και θεωρώ ότι είναι μια καλή παράδοση. Ωστόσο, ακόμα και αυτό είχε παραγκωνιστεί υπό την έννοια ότι ναι μεν η νέα γενιά υπηρετούσε στο Στρατό, αλλά μάλλον διαδικαστικά, όχι για να αποκτήσει πραγματικά τις απαραίτητες για το σύγχρονο μαχητή ικανότητες. Τώρα πρέπει να δημιουργήσουμε αυτές τις ικανότητες. Όλες οι Δημοκρατίες θα πρέπει να το κάνουν”, σημείωσε χαρακτηριστικά ο Έλληνας Υπουργός.
Το Κυπριακό ως καταλύτης για τη σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο
Ένα από τα πλέον κρίσιμα ζητήματα της συζήτησης αποτέλεσε η κατάσταση στην Κύπρο. Ο κ. Δένδιας εμφανίστηκε συγκρατημένα αισιόδοξος για τις νέες πρωτοβουλίες του Γενικού Γραμματέα του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών (ΟΗΕ), τονίζοντας ότι η επίλυση του Κυπριακού αποτελεί το απαραίτητο θεμέλιο για τη μόνιμη βελτίωση των ελληνοτουρκικών σχέσεων.
«Υπάρχει μια αντίληψη στην Τουρκία και την Ελλάδα που λέει ότι, αν δεν επιλυθεί το Κυπριακό ζήτημα, οι Ελληνοτουρκικές σχέσεις δεν θα μπορέσουν ποτέ να βελτιωθούν, ό,τι και αν συμφωνηθεί μεταξύ της Άγκυρας και των Αθηνών. Η Κύπρος είναι το βασικό σημείο προκειμένου να υπάρχουν καλές σχέσεις μεταξύ Τουρκίας και Ελλάδας. Έτσι, για πρώτη φορά εδώ και πολλά χρόνια, έχω μεγάλες ελπίδες ότι φαίνεται κάποιο φως στο τούνελ, αν και είναι μεγάλο τούνελ», ανέφερε ο κ. Δένδιας, επισημαίνοντας τις τεράστιες οικονομικές και ενεργειακές ευκαιρίες που θα προκύψουν για ολόκληρη την περιοχή σε περίπτωση επίτευξης συμφωνίας.
Η τριπλή πρόκληση της Κίνας και οι σχέσεις με τη διακυβέρνηση Τραμπ
Όσον αφορά τον ρόλο της Κίνας, ο Έλληνας Υπουργός υποστήριξε ότι το Πεκίνο πρέπει να αντιμετωπίζεται ταυτόχρονα ως επιχειρηματικός εταίρος, ανταγωνιστής και πρόκληση ασφαλείας. Αναφέρθηκε μάλιστα στο παράδειγμα των επιδοτούμενων κινεζικών ηλεκτρικών οχημάτων που κατακλύζουν τις αγορές της Ευρώπης και της Αυστραλίας, υπογραμμίζοντας ότι οι κανόνες του ελεύθερου ανταγωνισμού πρέπει να τηρούνται από όλους.
«Σεβόμαστε την Κίνα, αλλά απαιτούμε και τον δικό της σεβασμό. Πρέπει λοιπόν να είμαστε προσεκτικοί», τόνισε, αναφερόμενος παράλληλα και σε πρόσφατο περιστατικό σύλληψης στελέχους της Πολεμικής Αεροπορίας για κατασκοπεία.
Κλείνοντας τη συζήτηση, ο κ. Δένδιας ρωτήθηκε για τη συνεργασία με την Ουάσιγκτον υπό τη δεύτερη διακυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ. Ο Υπουργός συνέστησε ψυχραιμία και αποστασιοποίηση από την έντονη ρητορική του Αμερικανού Προέδρου, εστιάζοντας στις πράξεις της αμερικανικής κυβέρνησης.
“Η Ελλάδα είχε πάντοτε ιδιαίτερα στενές σχέσεις με τις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής. Είμαστε στενός σύμμαχος και φίλοι των Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής. Δεν ξεχάσαμε ποτέ τη βοήθεια που μας δόθηκε από την Αμερική μετά τον Β΄ΠΠ. Συνεπώς, θα πρότεινα να μην δίνουμε ιδιαίτερη σημασία στη ρητορική του Προέδρου Trump. Να προσπαθήσουμε να είμαστε λίγο πιο αποστασιοποιημένοι από αυτά που λέγονται, τα οποία καταλαβαίνω ότι μερικές φορές θεωρούνται αρκετά ‘επιθετικά’ ή αν μου επιτρέπετε, ίσως και ‘προσβλητικά’. […] Θα πρόσεχα περισσότερο να δω τι κάνει η Ουάσιγκτον από το τι λέει ο Πρόεδρος Trump”, κατέληξε.
Η εκδήλωση ολοκληρώθηκε με θερμές ευχαριστίες από την πλευρά της αυστραλιανής διοργάνωσης, υπογραμμίζοντας τη σημασία του ανοιχτού διαλόγου και της στρατηγικής συνεργασίας μεταξύ των δύο χωρών.
