Η διοίκηση εν πλω της ευρωπαϊκής ναυτικής επιχείρησης IRINI, που επιτηρεί το εμπάργκο όπλων του ΟΗΕ στη Λιβύη, πέρασε σε ελληνικά χέρια. Σύμφωνα με την ανακοίνωση του Πολεμικού Ναυτικού, στις 1 Οκτωβρίου έγινε στη Ναυτική Βάση του Τάραντα η τελετή παράδοσης των καθηκόντων του Διοικητή εν πλω (COM FHQ) από τον Ιταλό Υποναύαρχο Andrea Bielli στον Αρχιπλοίαρχο Σταύρο Πολυδώρου ΠΝ.
Στην τελετή παρέστη ο Ιταλός Διοικητής της επιχείρησης, Υποναύαρχος Marco Casapieri. Ο Αρχιπλοίαρχος Πολυδώρου θα ασκεί τα καθήκοντά του για τους επόμενους έξι μήνες, με πλοίο έδρας Διοικητή τη φρεγάτα «Ναβαρίνον». Θα υποστηρίζεται από το εν πλω επιτελείο της επιχείρησης (FHQ), στο οποίο υπηρετούν και Έλληνες επιτελείς.
Τι κάνει η επιχείρηση IRINI
Η EUNAVFOR MED IRINI ξεκίνησε το 2020 στο πλαίσιο της Κοινής Πολιτικής Ασφάλειας και Άμυνας της ΕΕ, με κύρια αποστολή την εφαρμογή του εμπάργκο όπλων που έχει επιβάλει το Συμβούλιο Ασφαλείας στη Λιβύη. Τα πλοία και τα αεροσκάφη της επιτηρούν τις θαλάσσιες οδούς προς τις λιβυκές ακτές, εντοπίζουν ύποπτα φορτία και, βάσει των ψηφισμάτων του ΟΗΕ, μπορούν να ελέγχουν πλοία στην ανοιχτή θάλασσα. Παράλληλα συλλέγει πληροφορίες για το λαθρεμπόριο πετρελαίου και τα δίκτυα διακίνησης ανθρώπων. Το επιχειρησιακό στρατηγείο βρίσκεται στη Ρώμη, ενώ η διοίκηση εν πλω εναλλάσσεται ανάμεσα σε Ιταλία και Ελλάδα.
Για την Ελλάδα η αποστολή έχει και εθνική διάσταση. Η Λιβύη βρίσκεται απέναντι από την Κρήτη, και η ροή όπλων και μισθοφόρων προς τη χώρα συνδέεται με τη στρατιωτική παρουσία της Τουρκίας στην Τρίπολη και με το τουρκολιβυκό μνημόνιο για τις θαλάσσιες ζώνες, που η Αθήνα θεωρεί άκυρο. Η Ελλάδα συντονίζεται στο θέμα με την Κύπρο και την Αίγυπτο, όπως φάνηκε και στην τριμερή του Ελ Αλαμέιν.
Η φρεγάτα «Ναβαρίνον» και η συνεργασία με την Ιταλία
Η «Ναβαρίνον» (F-461) ανήκει στις φρεγάτες κλάσης «Έλλη» και θα είναι για έξι μήνες το κέντρο διοίκησης των ευρωπαϊκών δυνάμεων στην Κεντρική Μεσόγειο. Η ανάληψη έρχεται σε περίοδο στενής ναυτικής συνεργασίας με τη Ρώμη: το Πολεμικό Ναυτικό αποκτά από την Ιταλία δύο φρεγάτες FREMM, ενώ λίγες ημέρες μετά την τελετή ο Αρχηγός ΓΕΝ Αντιναύαρχος Δημήτριος Κατάρας συναντήθηκε στη Βενετία, στο περιθώριο του 15ου Συμποσίου Θαλάσσιας Ισχύος, και με τον Διοικητή της IRINI.
Η IRINI είναι και πεδίο πολιτικής αντιπαράθεσης με την Άγκυρα, που έχει αρνηθεί κατά το παρελθόν ελέγχους σε πλοία με προορισμό τη Λιβύη. Το ζήτημα της τουρκικής στάσης απέναντι στις ευρωπαϊκές αποστολές επανέρχεται και στις συζητήσεις για τη συμμετοχή της Τουρκίας στα αμυντικά προγράμματα της ΕΕ, όπως στις τροπολογίες του Γιάννη Μανιάτη στην Ευρωβουλή.
