Ο υπουργός Πολέμου των ΗΠΑ Πιτ Χέγκσεθ υπέγραψε απόρρητο υπόμνημα που επιβάλλει νέους περιορισμούς στη στρατιωτική συνεργασία με τον Καναδά. Την πληροφορία αποκάλυψε η Washington Post το βράδυ της Παρασκευής 20 Νοεμβρίου, επικαλούμενη Αμερικανούς αξιωματούχους που γνωρίζουν την απόφαση. Το υπόμνημα κυκλοφόρησε την προηγούμενη εβδομάδα και είναι διαβαθμισμένο, ενώ το Πεντάγωνο δεν έχει διευκρινίσει ποια προγράμματα ή δραστηριότητες επηρεάζονται. Ένας Αμερικανός αξιωματούχος εκτίμησε ότι οι Καναδοί θα εκλάβουν τους περιορισμούς ως «χαστούκι».
Ο επικεφαλής εκπρόσωπος του Πενταγώνου Σον Πάρνελ, σε δήλωση που έστειλε το βράδυ της Παρασκευής στην καναδική Globe and Mail, έβαλε όρια στο εύρος των αλλαγών. «Η οδηγία αυτή δεν επηρεάζει τη συνεργασία στις αμυντικές πληροφορίες, τη διμερή μας διοίκηση NORAD ή τη συνεργασία μας μέσω του ΝΑΤΟ», ανέφερε, εννοώντας τη Διοίκηση Αεροδιαστημικής Άμυνας Βορείου Αμερικής (NORAD). Πρόσθεσε ότι το υπουργείο λαμβάνει μέτρα ώστε οι επαφές του με τον Καναδά να προωθούν «απτούς αμυντικούς στόχους των ΗΠΑ». Η Ουάσιγκτον, κατά τον ίδιο, δίνει προτεραιότητα σε διμερή συνεργασία που ενισχύει την άμυνα «των πατρίδων μας και του κοινού ημισφαιρίου» και στηρίζει την ικανότητα του Καναδά να εκπληρώνει τις υποχρεώσεις του στο ΝΑΤΟ.
Στην Οτάβα, το γραφείο του πρωθυπουργού, το γραφείο του υπουργού Άμυνας και το γραφείο του υπουργού Εμπορίου Καναδά-ΗΠΑ δεν σχολίασαν. Τρεις στρατιωτικές πηγές και μία ανώτερη κυβερνητική πηγή είπαν στην Globe and Mail ότι η καναδική κυβέρνηση και οι Ένοπλες Δυνάμεις δεν έχουν λάβει καμία ενημέρωση, επίσημη ή ανεπίσημη, για το υπόμνημα. Η ηγεσία των Καναδικών Ενόπλων Δυνάμεων έμαθε για αυτό από το δημοσίευμα. Δύο από τις στρατιωτικές πηγές είπαν ότι οι σχέσεις των δύο στρατών λειτουργούν κανονικά και ότι ο Καναδάς θα συνεχίσει στην ίδια γραμμή. Ως πιθανό πεδίο των περιορισμών έδειξαν τα προγράμματα ανταλλαγής στελεχών.
Το υπόμνημα έρχεται μετά από έναν χρόνο τριβών. Η κυβέρνηση Τραμπ είναι ενοχλημένη με την απόφαση της Οτάβας να επανεξετάσει την παραγγελία 88 μαχητικών F-35, καθώς και με την αντίσταση του Καναδά στον εμπορικό πόλεμο. Τον Μάιο το Πεντάγωνο ανέστειλε τη συμμετοχή του στο Μόνιμο Κοινό Συμβούλιο Άμυνας (Permanent Joint Board on Defense), ένα όργανο που ιδρύθηκε το 1940. Την απόφαση ανακοίνωσε στο X ο υφυπουργός Άμυνας για θέματα πολιτικής Έλμπριτζ Κόλμπι, γράφοντας ότι «δυστυχώς, ο Καναδάς δεν έχει σημειώσει αξιόπιστη πρόοδο στις αμυντικές του δεσμεύσεις». Ο πρωθυπουργός Μαρκ Κάρνεϊ έχει αυξήσει τις στρατιωτικές δαπάνες, έφτασε τον στόχο του 2% του ΑΕΠ του ΝΑΤΟ και δεσμεύτηκε για το 5% έως το 2035.
Η αποκάλυψη συμπίπτει με το Διεθνές Φόρουμ Ασφαλείας του Χάλιφαξ (Halifax International Security Forum), από το οποίο η κυβέρνηση Τραμπ απαγόρευσε τη συμμετοχή αξιωματούχων του Πενταγώνου. Ο Καναδός υπουργός Άμυνας Ντέιβιντ ΜακΓκίντι είπε εκεί ότι το ΝΑΤΟ «δεν μπορεί να είναι ο μόνος τρόπος συνεργασίας μας». Ο πρόεδρος του φόρουμ Πίτερ Βαν Πράαχ δήλωσε ότι ο κόσμος δεν μπορεί πια να βασίζεται στις ΗΠΑ ως «προβλέψιμο ηγέτη» των δημοκρατιών. Αξιωματούχος άλλης χώρας της συμμαχίας πληροφοριών Five Eyes είπε στη Washington Post ότι δεν υπάρχει επίσημη ένδειξη αλλαγής στην ανταλλαγή πληροφοριών. Πρόσθεσε όμως ότι οι αμερικανικές αρχές μοιράζονται «λιγότερες πληροφορίες» μέσω διαφόρων διαύλων τον τελευταίο χρόνο.




