Δυσαρέσκεια και έντονα σχόλια καταγράφονται στην Τουρκία, τόσο στον δημοσιογραφικό κόσμο όσο και στη δημόσια σφαίρα, μετά την τριμερή κοινή δήλωση στρατιωτικής συνεργασίας Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ. Η δήλωση ξεκαθαρίζει ότι ενδεχόμενο πλήγμα σε οποιαδήποτε από τις τρεις χώρες θα αντιμετωπιστεί συλλογικά, ως ζήτημα συμμαχικής αντίδρασης κάτι που δείχνει ότι η Τουρκία δεν περίμενε σε τέτοιο βαθμό.
Η εξέλιξη αυτή έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η Άγκυρα έχει επανεκκινήσει τις παραβιάσεις στο Αιγαίο, ύστερα από χρόνια σχετικής απουσίας της. Η επαναφορά της έντασης είναι προγενέστερη της δήλωσης Νετανιάχου και συμπίπτει με τη σταδιακή αποκατάσταση των επιχειρησιακών δυνατοτήτων της τουρκικής Πολεμικής Αεροπορίας, μετά τις σοβαρές επιπτώσεις που είχαν προκαλέσει οι καταστροφικοί σεισμοί στην οικονομία και στις διαθεσιμότητες των τουρκικών F-16 που σύμφωνα με Τουρκικές πηγές είχαν αφήσει καθηλωμένα τουλάχιστον 50 F-16 από τα 250 που διαθέτει.
Κάτι που είδαμε πρόσφατα..
Σύμφωνα με εκτιμήσεις που είχαν διατυπωθεί ήδη στον ελληνικό δημόσιο διάλογο, η Τουρκία αξιοποίησε τη Διακήρυξη των Αθηνών και το κλίμα αποκλιμάκωσης που αυτή δημιούργησε, ώστε να ανασυνταχθεί επιχειρησιακά. Πλέον, θεωρώντας ότι βρίσκεται σε καλύτερη απο προηγουμένως επιχειρησιακή θέση, επανέρχεται σταδιακά σε πρακτικές αμφισβήτησης στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο.
Το τουρκικό Υπουργείο Εθνικής Άμυνας επιχείρησε να υποβαθμίσει τη σημασία της τριμερούς συνεργασίας, δηλώνοντας ότι «δεν συνιστά στρατιωτική απειλή για την Τουρκία». Η δήλωση έγινε στο πλαίσιο της εβδομαδιαίας συνέντευξης Τύπου, που πραγματοποιήθηκε στις εγκαταστάσεις της Τουρκικής αμυντικής εταιρείας Aselsan στην Άγκυρα.
Παράλληλα, το Τουρκικό υπουργείο στράφηκε εναντίον του Ισραήλ, υποστηρίζοντας ότι δηλώσεις και ρητορικές που απευθύνονται στην Τουρκία και ενδέχεται να αυξήσουν την ένταση στην περιοχή «δεν έχουν καμία βάση στην πραγματικότητα επί του πεδίου ούτε στο διεθνές δίκαιο».
Στην ίδια ανακοίνωση, η Άγκυρα επανέλαβε τη γνωστή της θέση ότι δεν είναι η ίδια υπεύθυνη για την κλιμάκωση στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο. Αντιθέτως, αποδίδει τις εντάσεις σε «μονομερείς και αποκλειστικές ενέργειες» άλλων κρατών, οι οποίες όπως υποστηρίζει επιδιώκουν τη δημιουργία τετελεσμένων γεγονότων.
Κατά το τουρκικό Υπουργείο Εθνικής Άμυνας, η Τουρκία επιθυμεί η περιοχή να εξελιχθεί σε «λεκάνη συνεργασίας και σταθερότητας» και όχι σε πεδίο σύγκρουσης, παρά το γεγονός ότι οι ενέργειές της στο Αιγαίο κινούνται σε αντίθετη κατεύθυνση.
Ειδική αναφορά έγινε στις καταγγελίες περί παραβίασης του ελληνικού εναέριου χώρου, με την Άγκυρα να υποστηρίζει ότι αυτές εδράζονται στην «ασυνέπεια της ελληνικής προσέγγισης» μεταξύ χωρικών υδάτων και εναέριου χώρου. Πρόκειται για πάγιο τουρκικό ισχυρισμό, τον οποίο η Αθήνα απορρίπτει, επικαλούμενη το διεθνές δίκαιο και τις διεθνείς συνθήκες.
Η τουρκική πλευρά επιμένει ότι οι πτήσεις των αεροσκαφών της πραγματοποιούνται σε διεθνή εναέριο χώρο και δηλώνει πως επιθυμεί την επίλυση των διαφορών με την Ελλάδα μέσω διαλόγου και διαπραγματεύσεων.
Το τουρκικό Υπουργείο Εθνικής Άμυνας τόνισε ότι η Άγκυρα παραμένει προσηλωμένη στον «εποικοδομητικό διάλογο» στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ, προσθέτοντας ωστόσο ότι ενέργειες που κατά την άποψή της αντιβαίνουν στο πνεύμα της συμμαχίας δεν μπορούν να αλλάξουν τις ισορροπίες στην περιοχή.
Τέλος, επανέλαβε ότι η θέση της Τουρκίας για το ψευδοκράτος στα Κατεχόμενα παραμένει σαφής και αμετάβλητη, υπογραμμίζοντας ότι η Άγκυρα δεν προτίθεται να εγκαταλείψει τα δικαιώματα που επικαλείται βάσει του καθεστώτος εγγυήσεων χωρίς όμως να δέχεται τα αντίστοιχα ελληνικά.
Η συνολική εικόνα δείχνει ότι, παρά τη ρητορική περί διαλόγου και σταθερότητας, η ένταση στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο επιστρέφει δυναμικά, σε ένα περιβάλλον όπου οι περιφερειακές συμμαχίες αποκτούν ολοένα και μεγαλύτερο στρατηγικό βάρος.
Στρατιωτική πηγή επισημαίνει ότι η εκάστοτε αποκλιμάκωση ή αποσυμπίεση από την τουρκική πλευρά δεν επηρέασε σε καμία περίπτωση την επιχειρησιακή ετοιμότητα της Πολεμικής Αεροπορίας. Όπως τονίζεται, οι ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις παραμένουν σε διαρκή ετοιμότητα για άμεσο scramble (ταχεία απογείωση), ακόμη και σε αιφνίδιες συνθήκες, με την Πολεμική Αεροπορία να διαθέτει πλέον ποιοτικό πλεονέκτημα χάρη στις αναβαθμισμένες δυνατότητες των F-16 Viper και Rafale, τα οποία εξοπλίζονται με ραντάρ τεχνολογίας AESA.
Όπως ανέφερε ξεκάθαρα, απαντώντας σε ερώτηση του NEMESIS HD, τα ελληνικά μαχητικά προσεγγίζουν τα τουρκικά μαχητικά στο πλαίσιο της πάγιας διαδικασίας αναγνώρισης και αναχαίτισης. Η ίδια πηγή τόνισε ότι, σε περίπτωση αιφνίδιας μεταβολής του επιχειρησιακού σκηνικού, η Πολεμική Αεροπορία διατηρεί το πλεονέκτημα τόσο στον τομέα της αναγνώρισης όσο και στην ικανότητα μάχιμης εμπλοκής, χάρη στις σύγχρονες δυνατότητες των νέων μαχητικών που διαθέτει.
