Ο Αμερικανός αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς δήλωσε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν σκοπεύουν να επιβάλουν την παρουσία ξένων στρατευμάτων στη Γάζα, αναγνωρίζοντας όμως τον «εποικοδομητικό ρόλο» της Τουρκίας στη διαδικασία ειρήνευσης – θέμα που παραμένει σημείο τριβής, όπως αποκαλύπτεται τις τελευταίες ώρες, με την κυβέρνηση Νετανιάχου.
Μιλώντας σε συνέντευξη Τύπου στο Κιριάτ Γκατ, στο κτήριο που στεγάζει το Κέντρο Συντονισμού ΗΠΑ–Ισραήλ για την εκεχειρία στη Γάζα, ο αντιπρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών Τζει Ντι Βανς εμφανίστηκε αισιόδοξος για την πορεία του, υποστηριζόμενου από τις ΗΠΑ, ειρηνευτικού σχεδίου.
«Τα πράγματα πάνε καλύτερα απ’ ό,τι περίμενα», δήλωσε και απαντώντας σε ερώτηση δημοσιογράφου για την ενδεχόμενη στρατιωτική παρουσία της Τουρκίας στην Γάζα είπε:
«Δεν πρόκειται να επιβάλουμε τίποτα στους Ισραηλινούς φίλους μας σχετικά με την παρουσία ξένων στρατευμάτων. Ωστόσο, πιστεύουμε ότι υπάρχει εποικοδομητικός ρόλος για την Τουρκία και τον έχει ήδη επιτελέσει. Είμαστε πολύ ευγνώμονες γι’ αυτό».
Ο Βανς υπογράμμισε επίσης ότι «κανείς σε αυτή τη σύγκρουση δεν μπορεί να κοιτάξει το παρελθόν χωρίς να δείχνει με το δάχτυλο», αφήνοντας να εννοηθεί πως οι ΗΠΑ επιδιώκουν μια πιο περίπλοκη στάση απέναντι στους περιφερειακούς παίκτες.
Η τουρκική παρουσία στο πεδίο
Την ίδια ημέρα, το τουρκικό ίδρυμα IHH, το οποίο το Ισραήλ χαρακτηρίζει τρομοκρατική οργάνωση λόγω της εμπλοκής του στο επεισόδιο του Mavi Marmara το 2010, δημοσίευσε βίντεο με διανομή νερού στη Γάζα μέσω βυτιοφόρων που φέρουν τουρκικές σημαίες και τα εμβλήματά του. Οι εικόνες αυτές αναζωπύρωσαν τη συζήτηση στο Ισραήλ για την πραγματική φύση της τουρκικής «ανθρωπιστικής» δραστηριότητας στην περιοχή με ισραηλινούς αξιωματούχους, όπως σας έχουμε ενημερώσει, να έχουν ήδη εκφράσει την οργή τους για ενδεχόμενη παρουσία της Τουρκίας.
Αμερικανοτουρκική πίεση και ο ρόλος Ερντογάν
Σύμφωνα με πηγές του Reuters, η Τουρκία είχε αρχικά αποκλειστεί από τις διαπραγματεύσεις για την εκεχειρία στη Γάζα, όμως η παρέμβαση του προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, οδήγησε σε αλλαγή στάσης. Ο Τραμπ άσκησε πίεση στο Ισραήλ να επιτρέψει τη συμμετοχή της Άγκυρας, δίνοντας έτσι στον πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν καθοριστικό ρόλο στη σύναψη της συμφωνίας. Η εξέλιξη αυτή θεωρείται διπλωματική νίκη για την Τουρκία, που επιδιώκει να εδραιώσει την παρουσία της στη μεταπολεμική Γάζα.
Το Ισραήλ παραμένει επιφυλακτικό
Παρά τις δηλώσεις Βανς, η κυβέρνηση του Μπενιαμίν Νετανιάχου παραμένει αμετακίνητη στη θέση της. Το Τελ Αβίβ θεωρεί πως η εμπλοκή της Τουρκίας και του Κατάρ, χωρών που διατηρούν δεσμούς με τη Μουσουλμανική Αδελφότητα και τη Χαμάς, ενέχει κινδύνους για την ασφάλεια και την πολιτική σταθερότητα της περιοχής.
Οι διαβουλεύσεις μεταξύ Ουάσιγκτον και Τελ Αβίβ συνεχίζονται με στόχο την αποτροπή ρήξης, ενώ διπλωματικές πηγές εκτιμούν ότι οι επόμενες εβδομάδες θα είναι καθοριστικές για το αν το Ισραήλ θα αποδεχθεί την περιορισμένη τουρκική παρουσία στο πλαίσιο της ειρηνευτικής αποστολής.
