Η πολιτική ηγεσία του Ισραήλ τόσο στην Κυβέρνηση όσο και στην Αντιπολίτευση προχωρά σε έναν ριζικό επαναπροσδιορισμό των περιφερειακών απειλών, τοποθετώντας πλέον την Τουρκία στο ίδιο επίπεδο επικινδυνότητας με το Ιράν. Κατά τη διάρκεια της Διάσκεψης των Προέδρων των Αμερικανοεβραϊκών Οργανώσεων, ο πρώην Πρωθυπουργός του Ισραήλ, Ναφτάλι Μπένετ, ο οποίος έχει θέσει υποψηφιότητα για τις επόμενες εκλογές, εξέδωσε μια αυστηρή προειδοποίηση για την αναδυόμενη τουρκική απειλή, την ίδια στιγμή που ο εν ενεργεία Πρωθυπουργός, Μπενιαμίν Νετανιάχου, παρουσίασε το όραμά του για ένα νέο σύστημα συμμαχιών, το «Εξάγωνο», με κεντρικό ρόλο για την Ελλάδα, την Κύπρο και την Ινδία.
Η ανάδυση της «Τουρκικής απειλής» για το Ισραήλ
Ο Ναφτάλι Μπένετ, ο οποίος αναμένεται να πρωταγωνιστήσει στις επερχόμενες εκλογές του Ισραήλ, χαρακτήρισε την Τουρκία ως τη νέα στρατηγική πρόκληση που η χώρα του δεν μπορεί πλέον να αγνοήσει. Σύμφωνα με τον Μπένετ, η Άγκυρα αποτελεί πλέον μέρος ενός περιφερειακού άξονα που προσομοιάζει με τον ιρανικό.
«Αυτή τη στιγμή, μια νέα τουρκική απειλή αναδύεται», δήλωσε χαρακτηριστικά ο Μπένετ. «Πρέπει να δράσουμε με διαφορετικούς τρόπους, αλλά ταυτόχρονα, ενάντια στην απειλή από την Τεχεράνη και ενάντια στην εχθρότητα από την Άγκυρα».
Ο πρώην Πρωθυπουργός υποστήριξε ότι η Τουρκία και το Κατάρ έχουν αποκτήσει σημαντική επιρροή στη Συρία και τη Γάζα, καλλιεργώντας αυτό που αποκάλεσε ως «τέρας της Μουσουλμανικής Αδελφότητας». Κατηγόρησε τον Πρόεδρο Ερντογάν ως έναν «εξελιγμένο και επικίνδυνο αντίπαλο» που επιδιώκει να δημιουργήσει έναν «δακτύλιο πνιγμού» (choke ring) γύρω από το Ισραήλ.
Από την «αναχαίτιση» στην «πρωτοβουλία»
Η ομιλία του Μπένετ σηματοδότησε το τέλος ενός δόγματος δεκαετιών. Ο ίδιος παραδέχθηκε ότι το στρατηγικό concept που βασιζόταν στην ψευδαίσθηση ότι η άμυνα και τα εμπόδια στα σύνορα αρκούν για την προστασία της χώρας, κατέρρευσε το «Μαύρο Σάββατο» της 7ης Οκτωβρίου όπως είπε.
«Πρέπει να αντικαταστήσουμε την οργανωτική αρχή των τελευταίων 20 ετών, αυτή της αναχαίτισης (containment), με μια οργανωτική αρχή πρωτοβουλίας», τόνισε. Στο πλαίσιο αυτού του νέου δόγματος, το Ισραήλ δεν θα επιτρέψει σε εχθρικές δυνάμεις, όπως η Χαμάς, να ανοικοδομήσουν εργοστάσια όπλων δίπλα στις ισραηλινές κοινότητες, ενώ θα επιχειρεί σε ολόκληρη τη Μέση Ανατολή για να καταδιώκει τους εχθρούς του.
Αναφορικά με το Ιράν, ο Μπένετ εκτίμησε ότι το καθεστώς βρίσκεται πιο κοντά στην κατάρρευση από ποτέ, συγκρίνοντάς το με τις τελευταίες δεκαετίες της Σοβιετικής Ένωσης. Ωστόσο, προειδοποίησε ότι η βαλλιστική απειλή παραμένει υπαρκτή.
Το «εξάγωνο» των συμμαχιών: Η απάντηση Νετανιάχου
Στο διπλωματικό πεδίο, ο Μπενιαμίν Νετανιάχου ανακοίνωσε, όπως σας έχουμε ενημερώσει, τη συγκρότηση ενός «εξαγώνου» συμμαχιών, το οποίο στοχεύει στην ανάσχεση τόσο του ριζοσπαστικού σιιτικού άξονα όσο και του αναδυόμενου ριζοσπαστικού σουνιτικού άξονα.
Στο επίκεντρο αυτής της στρατηγικής βρίσκονται έθνη που μοιράζονται κοινές αντιλήψεις για τις προκλήσεις της περιοχής. Ο άξονας αυτός περιλαμβάνει:
- Την Ελλάδα και την Κύπρο (ως βασικούς μεσογειακούς εταίρους).
- Την Ινδία (με την ιστορική επίσκεψη του Ναρέντρα Μόντι).
- Τις Ηνωμένες Πολιτείες.
- Επιλεγμένα αραβικά και αφρικανικά έθνη.
- Κράτη της Ασίας.
Εσωτερικός διχασμός: Η μεγαλύτερη απειλή
Κλείνοντας, ο Ναφτάλι Μπένετ υπενθύμισε ότι η μεγαλύτερη απειλή για την επιβίωση του Ισραήλ ίσως δεν είναι εξωτερική. «Οι εσωτερικές μας διαιρέσεις με ανησυχούν ακόμα περισσότερο», είπε, επικαλούμενος ιστορικά παραδείγματα όπου η εβραϊκή κυριαρχία όπως είπε χάθηκε λόγω εμφύλιων συγκρούσεων. «Ένα Ισραήλ διχασμένο ενάντια στον εαυτό του δεν θα αντέξει».
Η νέα στρατηγική κατεύθυνση της Ιερουσαλήμ είναι σαφής: ενίσχυση του περιφερειακού δικτύου συμμαχιών με εταίρους όπως η Ελλάδα, και προληπτική δράση απέναντι σε κάθε δύναμη που επιδιώκει την αποσταθεροποίηση, με την Τουρκία να βρίσκεται πλέον στο κέντρο του ισραηλινού στρατηγικού ενδιαφέροντος.
