Ανάλυση Άμυνα και Εξοπλισμοί
SeaHake mod 4, PLUTO GIGAS και τα οχήματα των ΟΥΚ: Ο υποθαλάσσιος πόλεμος του Πολεμικού Ναυτικού
Η τορπίλη SeaHake mod 4, το ρομπότ ναρκοθήρευσης PLUTO GIGAS και τα οχήματα των βατραχανθρώπων στην παρέλαση της Θεσσαλονίκης.
Τα όπλα του υποθαλάσσιου πολέμου σπάνια φαίνονται: δουλεύουν κάτω από την επιφάνεια, εκεί όπου ένα υποβρύχιο ρίχνει τορπίλη από δεκάδες χιλιόμετρα, ένα ρομπότ ψάχνει νάρκες στα 600 μέτρα και ένας βατραχάνθρωπος πλησιάζει τον στόχο χωρίς να αφήσει ίχνος. Στη στρατιωτική παρέλαση της 28ης Οκτωβρίου 2026 στη Θεσσαλονίκη το Ναυτικό τα έφερε στο φως της ημέρας με τη σειρά: τη μαύρη βαριά τορπίλη SeaHake mod 4 με την κίτρινη κεφαλή, το πορτοκαλί τηλεκατευθυνόμενο όχημα ναρκοθήρευσης PLUTO GIGAS και, στις καρότσες δύο ημιφορτηγών, τα υποβρύχια οχήματα ρυμούλκησης δυτών των Ομάδων Υποβρυχίων Καταστροφών. Τρία πολύ διαφορετικά μέσα, που όμως περιγράφουν μαζί τον υποθαλάσσιο πόλεμο του Αιγαίου: επίθεση, άμυνα και ειδικές επιχειρήσεις.
SeaHake mod 4: η τορπίλη που άργησε μισό αιώνα
Η SeaHake mod 4 της γερμανικής TKMS/Atlas Elektronik είναι βαριά τορπίλη διαμετρήματος 533 χιλιοστών, για χρήση τόσο κατά πλοίων επιφανείας όσο και κατά υποβρυχίων. Με βάση όσα έχει παρουσιάσει το NemesisHD, έχει μήκος περίπου 6,2 μέτρα, ζυγίζει περίπου 1.500 κιλά, ξεπερνά τους 50 κόμβους και η εμβέλειά της υπερβαίνει τα 50 χιλιόμετρα, ανάλογα με το προφίλ της αποστολής. Μετά την εκτόξευση μένει δεμένη με το υποβρύχιο μέσω οπτικής ίνας: ο χειριστής βλέπει ό,τι «ακούει» το σόναρ της τορπίλης και μπορεί να διορθώνει την πορεία της, να την στρέφει σε άλλον στόχο ή να ακυρώνει την επίθεση.
Η επίσημη περιγραφή της TKMS εξηγεί πού κρύβεται η αξία της. Η πρόωση είναι ηλεκτρική, με αρθρωτό σύστημα μπαταριών και κινητήρα πολύ χαμηλού θορύβου, ενώ οι έλικες από πλαστικό ενισχυμένο με ίνες γυαλιού μειώνουν ακόμη περισσότερο τον θόρυβο. Το ψηφιακό σόναρ της κεφαλής έχει σύμμορφη διάταξη (conformal array) που καλύπτει μεγάλη γωνία, ξεχωρίζει πολλαπλούς στόχους, τους ταξινομεί και αναγνωρίζει δολώματα και παρεμβολές. Με απλά λόγια, ο στόχος δυσκολεύεται να την ακούσει να έρχεται και δύσκολα την ξεγελά με τα αντίμετρα που ρίχνει.
Για τα ελληνικά υποβρύχια η τορπίλη αυτή δεν είναι απλώς ένα ακόμη όπλο. Τα τέσσερα σκάφη τύπου 214 της κλάσης «Παπανικολής», με αναερόβια πρόωση και πολύ χαμηλό ακουστικό ίχνος, επιχειρούσαν για χρόνια με τορπίλες σχεδιασμένες για την κλάση 209, σε υπηρεσία σχεδόν πέντε δεκαετίες. Το πρόγραμμα αφορά 44 τορπίλες SeaHake mod 4 και πέρασε από τη Βουλή το 2022, κάτι που είχε σχολιάσει τότε το NemesisHD, όμως οι παραδόσεις καθυστέρησαν. Στις 11 Δεκεμβρίου 2025 ο Νίκος Δένδιας επιβιβάστηκε στον «Πιπίνο» και παρακολούθησε βολή SeaHake mod 4 κατά στόχου επιφανείας στην άσκηση «ΠΕΡΙΣΚΟΠΙΟ», σημάδι ότι οι τορπίλες βρίσκονται πλέον σε αριθμό που επιτρέπει την επιχειρησιακή τους αξιοποίηση. Η παρουσία της στην παρέλαση, δέκα μήνες αργότερα, το επιβεβαιώνει δημόσια. Η ίδια τορπίλη είναι και το λογικό όπλο κάθε μελλοντικού ελληνικού υποβρυχίου, όποιο κι αν επιλεγεί, από τα γερμανικά έως το κορεατικό KSS-III.
PLUTO GIGAS: το ρομπότ που πηγαίνει εκεί όπου ο δύτης δεν μπορεί
Το PLUTO GIGAS της ιταλικής Gaymarine είναι τηλεκατευθυνόμενο υποβρύχιο όχημα (ROV) για την αναγνώριση και την καταστροφή ναρκών, ο εξοπλισμός με τον οποίο ένα ναρκοθηρευτικό «αγγίζει» μια ύποπτη επαφή χωρίς να στείλει άνθρωπο. Κατά τα στοιχεία της κατασκευάστριας, ζυγίζει 600 κιλά, έχει μήκος 3,27 μέτρα, φτάνει σε βάθος 600 μέτρων με ταχύτητα 7,5 κόμβων, σηκώνει 100 κιλά φορτίου και δουλεύει σε ρεύματα έως 5 κόμβων και με μηδενική ορατότητα. Οκτώ ωστήρες το κρατούν σταθερό μέσα στο ρεύμα, το σόναρ απεικόνισης βλέπει από μισό μέτρο έως 400 μέτρα, και το λεπτό καλώδιο οπτικής ίνας του επιτρέπει να ξεμακραίνει από το πλοίο. Μπορεί να εκτελεί και προπρογραμματισμένες αυτόνομες αποστολές, με τον χειριστή να παίρνει τον έλεγχο όποτε χρειαστεί.
Το GIGAS είχε παρουσιαστεί και στα εγκαίνια του «Πυρπολητή» στον Σκαραμαγκά, τον Οκτώβριο του 2026, δίπλα στο μικρότερο PLUTO PLUS (320 κιλά, 300 μέτρα) και στο PLUTINO. Η Gaymarine είναι προμηθευτής του Ιταλικού Πολεμικού Ναυτικού, και η σύνδεση δεν είναι τυχαία: ο Νίκος Δένδιας έχει ζητήσει από την Ιταλία την παραχώρηση δύο μεταχειρισμένων ναρκοθηρευτικών. Ο ναρκοπόλεμος αποκτά όλο και μεγαλύτερη σημασία για τον ελληνικό στόλο: λίγες νάρκες σε ένα στενό του Αιγαίου ή στην είσοδο ενός λιμανιού μπορούν να ακινητοποιήσουν τον στόλο και την ακτοπλοΐα, και τα υποθαλάσσια καλώδια και αγωγοί είναι πλέον στόχος. Κάθε ρομπότ που αναγνωρίζει μια νάρκη είναι ένας δύτης λιγότερος που ρισκάρει τη ζωή του.
Τα υποβρύχια οχήματα των βατραχανθρώπων
Τα μαύρα οχήματα στις καρότσες των δύο ημιφορτηγών είναι υποβρύχια οχήματα ρυμούλκησης δυτών (diver propulsion vehicles), που χρησιμοποιούν οι βατραχάνθρωποι των Ομάδων Υποβρυχίων Καταστροφών. Ο δύτης κρατιέται από το όχημα και η ηλεκτρική του προπέλα τον τραβά κάτω από το νερό με πολύ μεγαλύτερη ταχύτητα και για πολύ μεγαλύτερη απόσταση από όση θα κάλυπτε κολυμπώντας, φτάνοντας στον στόχο με λιγότερη κούραση και περισσότερο οπλισμό ή εξοπλισμό. Είναι ο πιο απλός κρίκος μιας αλυσίδας που ξεκινά από τη μεγάλη απόσταση: το ημιβυθιζόμενο σκάφος VICTA που αποκτούν η ΔΥΚ και η ΔΕΠ φέρνει την ομάδα κοντά στην ακτή, και τα οχήματα ρυμούλκησης καλύπτουν το τελευταίο κομμάτι κάτω από την επιφάνεια.
Η παρέλαση της Θεσσαλονίκης έδειξε, έστω για λίγα λεπτά, ένα Ναυτικό που δεν σκέφτεται μόνο σε φρεγάτες. Η SeaHake δίνει στα υποβρύχια επιτέλους το όπλο που τους ταιριάζει, το PLUTO GIGAS καθαρίζει τον δρόμο για τον στόλο και τα οχήματα των ΟΥΚ μεταφέρουν τους βατραχανθρώπους εκεί όπου ο αντίπαλος δεν περιμένει. Είναι μέσα φτιαγμένα για να μη φαίνονται, και αυτό ακριβώς είναι το νόημά τους.
Συχνές ερωτήσεις
Βαριά τορπίλη 533 χιλιοστών της TKMS/Atlas Elektronik, κατά πλοίων και υποβρυχίων, με καθοδήγηση μέσω οπτικής ίνας, ηλεκτρική πρόωση χαμηλού θορύβου και ψηφιακό σόναρ που αναγνωρίζει δολώματα και παρεμβολές. Οπλίζει τα ελληνικά υποβρύχια τύπου 214.
Το πρόγραμμα αφορά 44 βαριές τορπίλες SeaHake mod 4. Τον Δεκέμβριο του 2025 το υποβρύχιο «Πιπίνος» εκτέλεσε βολή με τον υπουργό Εθνικής Άμυνας επί του σκάφους.
Είναι τηλεκατευθυνόμενο υποβρύχιο όχημα της ιταλικής Gaymarine για αναγνώριση και καταστροφή ναρκών. Ζυγίζει 600 κιλά, κατεβαίνει στα 600 μέτρα και δουλεύει σε ρεύματα έως 5 κόμβων.
Υποβρύχια οχήματα ρυμούλκησης δυτών των Ομάδων Υποβρυχίων Καταστροφών, που μεταφέρουν τον βατραχάνθρωπο κάτω από το νερό ταχύτερα και μακρύτερα απ’ ό,τι κολυμπώντας.