Η Γαλλία προχώρησε στη διαδοχή των κατασκοπευτικών δορυφόρων της. Η Γενική Διεύθυνση Εξοπλισμών (DGA) ανέθεσε επίσημα στις 5 Νοεμβρίου τη σύμβαση κατασκευής του προγράμματος IRIS με την Airbus Defence and Space ως επικεφαλής και τη Thales Alenia Space ως συνανάδοχο. Η αξία της, που γνωστοποίησε η Airbus τη Δευτέρα 9 Νοεμβρίου, ξεπερνά το 1,5 δισ. ευρώ για το σύνολο της κοινοπραξίας, περίπου 1,7 δισ. δολάρια, και η σύμβαση καλύπτει εργασίες έως το τέλος της δεκαετίας του 2030.
Το IRIS, αρκτικόλεξο που στα γαλλικά σημαίνει «όργανα πληροφοριών και διαστημικής απεικόνισης», δεν έχει σχέση με το ευρωπαϊκό δορυφορικό δίκτυο επικοινωνιών IRIS². Πρόκειται για δύο δορυφόρους οπτικής παρατήρησης που θα πάρουν τη θέση των τριών CSO του προγράμματος MUSIS, οι οποίοι εκτοξεύθηκαν το 2018, το 2020 και το 2025. Με βάση την αναθεώρηση του νόμου στρατιωτικού προγραμματισμού 2024-2030, ο πρώτος αναμένεται σε υπηρεσία γύρω στο 2033 και οι δύο σε τροχιά έως το 2035.
Τι θα μπορούν να κάνουν οι νέοι δορυφόροι
Το σύστημα θα το χειρίζεται η Διοίκηση Διαστήματος της γαλλικής Πολεμικής Αεροπορίας και Διαστήματος. Θα τραβά εικόνες μέρα και νύχτα, στο ορατό και στο υπέρυθρο φάσμα, οποιουδήποτε σημείου της επιφάνειας της Γης σε εξαιρετικά υψηλή ανάλυση. Το Παρίσι ζητά καθαρότερες λήψεις και ταχύτερη παράδοσή τους στις μονάδες. Οι δορυφόροι θα φωτογραφίζουν και αντικείμενα σε τροχιά, προσφέροντας δεδομένα για την επιτήρηση του διαστήματος και τον εντοπισμό απειλών εκεί, σε μια περίοδο που ανταγωνιστές όπως η Κίνα πολλαπλασιάζουν τους δικούς τους δορυφόρους αναγνώρισης.
Ο καταμερισμός είναι σαφής. Η Airbus αναλαμβάνει τις πλατφόρμες και των δύο δορυφόρων, μεγάλο μέρος του οπτικού φορτίου του πρώτου και το επίγειο τμήμα. Η Thales Alenia Space θα αναπτύξει φορτίο νέας γενιάς για τον δεύτερο, θα δώσει κρίσιμα υποσυστήματα για τον πρώτο και θα συμμετάσχει στο επίγειο σκέλος. Η σύμβαση περιλαμβάνει λεπτομερή σχεδίαση, κατασκευή και δοκιμές, τα επίγεια τμήματα ελέγχου, χρηστών και ποιότητας εικόνας, καθώς και τη λειτουργία και συντήρηση σε τροχιά. Στην αλυσίδα συμμετέχουν και οι γαλλικές Lynred, Pyxalis, Sodern, Safran Reosc και Air Liquide Advanced Technologies.
Ο Αλέν Φορέ, υπεύθυνος διαστημικών συστημάτων της Airbus Defence and Space, συνέδεσε το πρόγραμμα με την «κυριαρχία και στρατηγική αυτονομία» της Γαλλίας και με την ενίσχυση της εγχώριας βιομηχανίας οπτικής απεικόνισης από το διάστημα. Η DGA χαρακτηρίζει τους δορυφόρους απαραίτητο εργαλείο ώστε η χώρα να αξιολογεί μόνη της τις καταστάσεις και να αποφασίζει χωρίς εξάρτηση από τρίτους.
Όπως και το MUSIS, που έχει οκτώ ευρωπαϊκούς εταίρους, το IRIS μένει ανοιχτό σε συμμαχικές χώρες που θέλουν πρόσβαση στις εικόνες του. Το θέμα αφορά και την Αθήνα, η οποία μόλις εγκαινίασε τη δική της Διοίκηση Επιχειρήσεων Διαστήματος και σχεδιάζει δορυφορικές δυνατότητες για τις Ένοπλες Δυνάμεις.
