Πράσινο φως για το Abeille Marengo: βγήκε η NAVTEX και ανοίγει ο δρόμος για να ξαναρχίσουν οι έρευνες για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου (GSI). Την οδηγία, με αριθμό 1411/26, εξέδωσε ο σταθμός του Ηρακλείου που ανήκει στην Υδρογραφική Υπηρεσία του ΠΝ. Δεσμεύει θαλάσσιες περιοχές για τις εργασίες του πλοίου για τέσσερις μήνες, με ισχύ που ξεκινά την Παρασκευή 6/11 και λήγει στις 6/3/2027.
Η οδηγία καλύπτει περιοχές ανατολικά και νοτιοανατολικά της Κρήτης, καθώς και την Ανατολική Μεσόγειο. Το γαλλικό ερευνητικό σκάφος έχει ρίξει άγκυρα στο Ηράκλειο και οι εργασίες του εκτιμάται ότι θα αρχίσουν μέσα στο Σαββατοκύριακο, ξεκινώντας από τα ελληνικά χωρικά ύδατα.
Η ανακοίνωση του ΥΠΕΞ
Το υπουργείο Εξωτερικών ανακοίνωσε ότι «ολοκληρώθηκαν οι προβλεπόμενες διαδικασίες αδειοδότησης από τις αρμόδιες ελληνικές Αρχές» για τις εργασίες έρευνας και πόντισης του καλωδίου. Το αίτημα είχε καταθέσει η γαλλική Nexans για λογαριασμό της GSI, της εταιρείας στην οποία ανήκει το έργο.
Η ΕΧΑΕΘ, δηλαδή η Διυπουργική Επιτροπή Χορήγησης Αδειών Ερευνών Θαλάσσης, γνωμοδότησε θετικά και στη συνέχεια ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης εξέδωσε την Παρασκευή 6 Νοεμβρίου την απόφαση που αδειοδοτεί την έρευνα και την πόντιση. Ακολούθως το ερευνητικό πλοίο ζήτησε την έκδοση της αγγελίας προς τους ναυτιλλόμενους, «η οποία εκδόθηκε αμέσως», όπως σημειώνει το ΥΠΕΞ.
Η διαδικασία ακολούθησε τα βήματα που είχαν γίνει γνωστά: θετική γνώμη της Επιτροπής, άδεια, τελικό αίτημα για τη ναυτική οδηγία και έκδοσή της από την Υδρογραφική Υπηρεσία. Μόλις την Πέμπτη 5 Νοεμβρίου, όπως είχαμε γράψει, η NAVTEX θεωρούνταν θέμα ωρών, με τον κυβερνητικό εκπρόσωπο Παύλο Μαρινάκη να δηλώνει ότι η Αθήνα είναι «προετοιμασμένη για όλα τα ενδεχόμενα».
Τι περιμένει η Αθήνα από την Άγκυρα
Το μεγάλο ερώτημα είναι η αντίδραση της Τουρκίας. Την ενημέρωση των γειτονικών παράκτιων κρατών για την έναρξη των εργασιών την έχει αναλάβει το ίδιο το πλοίο, όμως δεν είναι σαφές αν η Άγκυρα θα αρκεστεί σε αυτό ή θα επιμείνει ξανά ότι για έρευνες στην περιοχή χρειάζεται και δική της άδεια. Τουρκική διπλωματική πηγή επιβεβαίωσε στην «Καθημερινή» ότι Παρίσι και Άγκυρα βρίσκονται σε επαφή για το πλοίο, ενώ, κατά πληροφορίες, η τουρκική πλευρά ζητά γραπτή συνεννόηση μέσω διπλωματικών διαύλων.
Τα σενάρια που εξετάζονται κυμαίνονται από τουρκική NAVTEX, στην οποία το Ηράκλειο θα απαντήσει με αντι-NAVTEX, όπως έκανε και για το KOBI RUEGG, έως οχλήσεις μέσω ασυρμάτου ή εμφάνιση τουρκικών πολεμικών πλοίων κοντά στο ερευνητικό. Το 2024 η παρουσία τουρκικών πολεμικών είχε οδηγήσει σε διακοπή των εργασιών. Ο Γεραπετρίτης έχει δηλώσει στη Βουλή ότι θα υπάρξει επιχειρησιακή απάντηση αν η Τουρκία εμποδίσει την πόντιση.
Η ελληνική κυβέρνηση έχει ξεκαθαρίσει επανειλημμένα ότι η άδεια για το έργο είναι ζήτημα ελληνικής αρμοδιότητας. Και οι Βρυξέλλες τονίζουν ότι το GSI είναι ευρωπαϊκό έργο, το οποίο η Άγκυρα δεν έχει δικαίωμα να εμποδίσει: πρόκειται για Έργο Κοινού Ενδιαφέροντος της ΕΕ (PCI), με ευρωπαϊκή χρηματοδότηση 657 εκατ. ευρώ.
